Chào bạn!

Vi khuẩn não mô cầu gây các bệnh nặng nề như viêm màng não, nhiễm trùng máu hoặc kết hợp viêm màng não và nhiễm trùng máu cùng các bệnh não mô cầu không xâm lấn như viêm họng, viêm tai giữa, viêm phổi... Bệnh có thể gây tử vong chỉ trong 24 giờ kể từ khi khởi phát triệu chứng đầu tiên.

Hiện Việt Nam có 5 loại vaccine phòng đầy đủ các nhóm huyết thanh phổ biến của não mô cầu, trong đó có hai loại cùng phòng nhóm B.

- Vaccine Bexsero (GSK, Italy) phòng não mô cầu nhóm B, sản xuất với công nghệ tiếp cận dựa trên hệ gen của vi khuẩn não mô cầu để phát triển vaccine. Vaccine chứa bốn thành phần kháng nguyên của nhóm B, cung cấp khả năng tiêu diệt hiệp đồng cao và bao phủ nhiều chủng vi khuẩn não mô cầu nhóm B, có hiệu quả 95%. Vaccine chỉ định tiêm cho trẻ từ 2 tháng và người lớn đến 50 tuổi.

- Vaccine VA-Mengoc-BC (Finlay Institute, Cuba) phòng nhóm BC được sản xuất theo công nghệ túi màng ngoài Polysaccharide, chứa một thành phần polysaccharide nhóm C và 1 kháng nguyên nhóm B nên cho hiệu quả bảo vệ trên nhóm B hẹp hơn. Vaccine chỉ định tiêm cho trẻ từ 6 tháng và người lớn đến 45 tuổi.

Trường hợp bé đã tiêm loại phòng nhóm B và C của Cuba, bạn vẫn có thể bổ sung vaccine nhóm B thế hệ mới để phòng rộng hơn các chủng vi khuẩn trong nhóm huyết thanh B gây bệnh. Lý do, nhóm huyết thanh não mô cầu B rất đa dạng với hơn 8.000 chủng khác nhau về mặt di truyền. Nhờ có 4 thành phần kháng nguyên nên vaccine thế hệ mới phòng nhóm B có thể cung cấp khả năng tiêu diệt hiệp đồng, bao phủ nhiều chủng não mô cầu nhóm B so với vaccine của Cuba có một thành phần kháng nguyên.

Bên cạnh 2 vaccine này, bạn có thể đến trung tâm tiêm chủng gần nhất để được tư vấn tiêm thêm cho con loại phòng 4 nhóm huyết thanh gây bệnh não mô cầu A, C, Y, W-135 như Menquadfi (Sanofi, sản xuất tại Mỹ) và Nimenrix (GSK, sản xuất tại Bỉ) cùng tiêm từ 6 tuần tuổi và không giới hạn ở người lớn; Menactra (Sanofi, sản xuất tại Mỹ) tiêm từ 9 tháng tuổi đến 55 tuổi.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Người nuôi thú cưng, người có nguy cơ phơi nhiễm dại cao như cán bộ thú y, nhân viên phòng thí nghiệm làm việc với virus dại, người làm nghề giết mổ chó, người dân và những người đi du lịch đến các khu vực lưu hành bệnh dại có thể tiêm vaccine dại dự phòng trước khi bị cắn, cào. Việc tiêm trước phơi nhiễm giảm số mũi tiêm, không cần huyết thanh nếu bị phơi nhiễm, linh động về thời gian và đề phòng trường hợp khó tiếp cận huyết thanh do nguyên nhân khách quan.

Hiện Việt Nam đang sử dụng hai loại vaccine dại gồm Verorab (Pháp) và Abhayrab (Ấn Độ). Với phác đồ dự phòng, bạn cần tiêm ba mũi vào ngày 0, 7, 21 hoặc 28 trong bắp hoặc trong da. Nếu đã tiêm đủ phác đồ vaccine ở lần trước hoặc tiêm đủ phác đồ dự phòng trước phơi nhiễm, bạn chỉ cần tiêm thêm hai mũi vaccine vào các ngày 0 và 3, không cần tiêm thêm huyết thanh dù vết thương nặng.

Còn nếu bạn chưa tiêm vaccine dự phòng, cần tiêm 5 mũi vào bắp vào các ngày 0, 3, 7, 14 và 28; hoặc tiêm 8 mũi trong da các ngày 0, 3, 7 và 28. Trường hợp vết thương nặng, ở vị trí nguy cơ cao như đầu, mặt cổ, ngón tay, ngón chân, bạn có thể được chỉ định thêm huyết thanh kháng dại.

Ngoài ra, khi bị động vật có vú máu nóng cắn, cào, bạn cần rửa vết thương dưới vòi nước sạch kết hợp với xà phòng trong tối thiểu 15 phút, sát khuẩn lại vết thương bằng cồn iốt hoặc dung dịch povidine, sau đó đến trung tâm gần nhất để được bác sĩ thăm khám vết thương và chỉ định chủng ngừa.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Thủy đậu là bệnh thường gặp gặp trẻ nhỏ, nhưng người lớn vẫn có thể mắc bệnh. Lý do, thủy đậu lây lan rất dễ dàng qua đường hô hấp và tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ mụn nước. Người lớn chưa từng mắc bệnh hoặc chưa tiêm vaccine có thể dễ dàng lây bệnh từ trẻ em trong gia đình, lớp học, nhà trẻ vì tiếp xúc gần, chăm sóc và dùng chung không gian sống.

Người lớn cũng gặp biến chứng nặng hơn do nhiều yếu tố liên quan đến phản ứng của hệ miễn dịch, mắc bệnh mạn tính, hệ miễn dịch suy giảm, mang thai, hút thuốc lá. Nhiều bằng chứng khoa học cho thấy tỷ lệ nhập viện ở người lớn mắc thủy đậu cao gấp 13 lần so với trẻ em, tỷ lệ tử vong cao hơn khoảng 25 lần. Viêm phổi là biến chứng phổ biến nhất, xảy ra ở 5-15% trường hợp người lớn mắc thủy đậu và tỷ lệ tử vong lên đến 30%.

Thai phụ dễ gặp biến chứng viêm phổi, do hệ miễn dịch suy giảm tự nhiên để tránh đào thải và nuôi dưỡng thai nhi tốt hơn. Mẹ mắc bệnh gần với thời gian dự sinh, trẻ sơ sinh có thể lây thủy đậu với tỷ lệ tử vong 25-30%.

Để phòng bệnh, mọi người cần giữ vệ sinh cá nhân và môi trường, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn; không dùng chung đồ dùng cá nhân như khăn, cốc, chén, quần áo; hạn chế tập trung đông người. Chế độ ăn nên đầy đủ dinh dưỡng, ngủ đủ giấc, tập thể dục nhẹ nhàng. Người lớn mắc thủy đậu cần nghỉ làm, điều trị cho đến khi toàn bộ mụn nước khô và đóng vảy, tránh tiếp xúc gần trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người suy giảm miễn dịch.

Về vaccine, mọi người cần tiêm đầy đủ hai mũi vaccine thủy đậu có thể phòng bệnh đến 98% và gần 100% phòng ngừa biến chứng thủy đậu nặng như viêm phổi, viêm não. Tại Việt Nam, vaccine thủy đậu hiện chỉ có ở tiêm chủng dịch vụ với ba loại của Mỹ, Bỉ, Hàn Quốc và loại phối hợp 4 trong 1 phòng sởi - quai bị - rubella - thủy đậu của Mỹ. Vaccine tiêm cho cả trẻ em từ 9 hoặc 12 tháng tuổi và người lớn. Phụ nữ nên tiêm trước khi mang thai ít nhất 1-3 tháng tùy loại vaccine.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Bệnh sùi mào gà do virus HPV (virus u nhú ở người) gây ra, với hai type gây bệnh chủ yếu là HPV 6 và 11. Bệnh dễ lây qua đường quan hệ tình dục, tiếp xúc da kề da, từ mẹ sang con và ít hơn khi dùng chung đồ dùng cá nhân với người bệnh. Bệnh nếu không điều trị sớm và điều trị đúng tăng nguy cơ biến chứng, tái phát nhiều lần, ảnh hưởng tinh thần, chất lượng cuộc sống và đời sống chăn gối. Bạn nên đi khám ở cơ sở y tế uy tín để được chẩn đoán đúng bệnh, điều trị sớm, giảm tỷ lệ tái phát. Pháp luật quy định các cơ sở y tế phải bảo mật thông tin của người bệnh, do đó bạn nên đi khám sớm, tránh chọn các cơ sở không uy tín dẫn đến “tiền mất tật mang”.

Bệnh sùi mào gà đã có vaccine HPV phòng ngừa, gồm vaccine Gardasil phòng 4 type virus HPV (6, 11, 16, 18), tiêm cho nữ từ 9-26 tuổi và vaccine Gardasil 9 phòng 9 type virus HPV (6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 và 58), tiêm cả nam và nữ từ 9-45 tuổi. Bạn là nam 40 tuổi thuộc sẽ tiêm vaccine HPV Gardasil 9, lịch tiêm 3 mũi trong 6 tháng. Trường hợp đã mắc sùi mào gà vẫn cần tiêm để giúp tránh tái nhiễm bệnh và ngừa lây nhiễm các type virus HPV khác gây ra các bệnh ung thư nguy hiểm như ung thư cổ tử cung, ung thư vòm họng, ung hậu môn...

Ngoài tiêm vaccine HPV, tuân thủ việc điều trị bệnh của bác sĩ, bạn cũng cần kiêng quan hệ tình dục trong thời gian điều trị để tránh lây nhiễm cho người khác và làm tổn thương nặng hơn. Ngoài ra, bạn nên ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng, ngủ đủ giấc, hạn chế căng thẳng, thức khuya và rượu bia để hỗ trợ hệ miễn dịch.

Cảm ơn câu hỏi của bạn!

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe.

Chào bạn!

Vi khuẩn não mô cầu dễ lây khi hít phải các giọt bắn từ đường hô hấp khi người bệnh hoặc người mang vi khuẩn ho, hắt hơi, nói chuyện gần. Vi khuẩn cũng có thể bám vào các vật dụng như ly uống nước, chén, bát... lây nhiễm khi sử dụng chung.

Các nghiên cứu chỉ ra, có từ 10-20% người khỏe mạnh mang trùng và thường tăng lên 50% khi có các vụ dịch và là nguồn lây khó kiểm soát. Nguy cơ lây nhiễm tăng 500-800 lần khi tiếp xúc ca bệnh.

Bạn đã đến nơi đang có các ca bệnh lưu hành trong cộng đồng, cần theo dõi sức khỏe và chủng ngừa não mô cầu bằng vaccine cần tiêm càng sớm càng tốt. Hiện Việt Nam có 5 loại vaccine não mô cầu, giúp phòng đầy đủ 5 nhóm huyết thanh gây bệnh phổ biến, gồm, A, B, C, Y, W-135. Cả 5 nhóm này đều gây bệnh nặng và bùng phát các vụ dịch, trong đó có type đang gây ra hai ca bệnh tại Phú Quốc. Trong đó, với nhóm A, C, Y, W-135, vaccine có 3 loại gồm (Menquadfi, Mỹ) và (Nimenrix, Bỉ) tiêm từ 6 tuần tuổi, không giới hạn tuổi ở người lớn; Menactra (Mỹ) tiêm từ 9 tháng tuổi đến 55 tuổi. Còn vaccine não mô cầu nhóm B có loại thế hệ mới (Bexsero, Italy), tiêm từ 2 tháng đến 50 tuổi và nhóm BC (VA-Mengoc-BC, Cuba), tiêm từ 6 tháng tuổi đến 45 tuổi.

Để phòng đầy đủ các 5 nhóm huyết thanh gây bệnh não mô cầu, bạn nên tiêm kết hợp vaccine não mô cầu nhóm B và vaccine nhóm A, C, Y, W-135. Việc chỉ tiêm một loại vaccine phòng nhóm B khiến cơ thể vẫn có khả năng mắc bệnh do các nhóm A, C, Y, W và ngược lại.

Ngoài tiêm vaccine, bạn nên phòng bệnh bằng súc miệng họng với dung dịch sát khuẩn, rửa tay thường xuyên với xà phòng, ăn uống đủ chất, ngủ đủ giấc, tránh căng thẳng, hút thuốc lá, uống rượu bia. Khi có các dấu hiệu bệnh như sốt, ho, đau họng, đau đầu cần đến bệnh viện khám sớm.

Cảm ơn câu hỏi của bạn!

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe.

Chào bạn!

Vi khuẩn não mô cầu có 13 nhóm huyết thanh gây bệnh, trong đó có 5 nhóm phổ biến, gồm A, B, C, Y, W-135 với các thể bệnh như viêm họng, viêm phổi, viêm tai giữa, viêm màng não, nhiễm trùng huyết. Trong đó, hai thể bệnh nặng nhất của bệnh là viêm màng não và nhiễm trùng huyết có thể gây tử vong trong 24 giờ. Não mô cầu B là một trong những nhóm huyết thanh gây bệnh phổ biến tại Việt Nam hiện nay. Nhóm này diễn tiến rất nhanh, có thể tử vong 24 giờ và thường gây bệnh ở trẻ em, nhất là trẻ dưới 5 tuổi.

Việt Nam đã có vaccine phòng type não mô cầu B bên cạnh các vaccine phòng các nhóm A, C, Y, W-135. Theo thông tin kê toa của nhà sản xuất, vaccine não mô cầu nhóm B thế hệ mới (Bexsero, Ý) dành cho trẻ từ 2 tháng tuổi đến người lớn 50 tuổi có thể tiêm kết hợp với nhiều loại vaccine khác, trong đó có vaccine não mô cầu nhóm A, C, Y, W-135 trong cùng một buổi tiêm. Việc tiêm kết hợp nhiều loại vaccine không làm thay đổi phản ứng miễn dịch của từng loại vaccine và không làm tăng phản ứng sau tiêm.

Con bạn hiện 4 tuổi, đã tiêm vaccine não mô cầu A, C, Y, W-135 được hai tháng hoàn toàn có thể tiêm vaccine não mô cầu nhóm B. Lịch tiêm của trẻ gồm 2 mũi, cách nhau một tháng. Ngoài vaccine, bạn cũng cần phòng não mô cầu cho con bằng cách ăn uống đủ chất dinh dưỡng, uống đủ nước, ngủ đủ giấc, súc họng với nước muối sinh lý và rửa tay với xà phòng thường xuyên.

Cảm ơn câu hỏi của bạn!

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe.

Chào bạn!

Virus hợp bào hô hấp RSV là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây viêm tiểu phế quản và viêm phổi nặng ở trẻ nhỏ. Virus này dễ lây qua đường hô hấp, cao hơn cả virus cúm. Trẻ nhỏ thuộc nhóm dễ mắc, gặp biến chứng và tái phát bệnh do hệ miễn dịch còn non yếu và kháng thể bảo vệ từ lần mắc trước chỉ tồn tại trong thời gian ngắn. Tiêm vaccine RSV cho mẹ khi mang thai và tiêm kháng thể đơn dòng RSV cho trẻ là cách phòng bệnh hiệu quả.

Hiện Việt Nam có vaccine RSV của Pfizer, tiêm một mũi duy nhất cho người từ 60 tuổi và thai phụ từ tuần thai thứ 24-36. Ở mẹ bầu, vaccine kích thích cơ thể mẹ sinh kháng thể và truyền lượng kháng thể này thụ động qua nhau thai. Nhờ lượng kháng thể này, trẻ ở những tháng đầu đời có thể chống lại mầm bệnh xâm nhập. Vaccine cần tiêm đúng thời điểm mới giúp truyền đầy đủ lượng kháng thể bảo vệ bé.

Còn kháng thể đơn dòng RSV Nirsevimab của Sanofi được tạo ra bằng cách chọn lọc từ người từng nhiễm RSV, nhân lên và tinh lọc trong phòng thí nghiệm để đạt độ tinh khiết, an toàn cho trẻ. Kháng thể tiêm cho trẻ từ khi chào đời đến 24 tháng tuổi. Khi tiêm cho trẻ, kháng thể đơn dòng có mặt ngay trong máu và có khả năng nhận diện, ngăn chặn không cho virus xâm nhập vào tế bào cũng như gây bệnh cho cơ thể. Nhờ vậy trẻ được bảo vệ ngay lập tức, không cần chờ thời gian sinh kháng thể như vaccine.

Nếu bạn đã tiêm vaccine RSV khi đang mang thai ở tuần thai thứ 30 và con sinh ra sau 2 tuần tiêm vaccine, không có tình trạng bệnh lý suy giảm miễn dịch ở mẹ thì không cần tiêm kháng thể đơn dòng RSV ngay sau khi sinh. Tuy nhiên, kháng thể trẻ nhận được từ mẹ sẽ giảm dần từ sau khoảng 6 tháng tuổi. Lúc này, bạn có thể cân nhắc cho bé tiêm tiếp kháng thể đơn dòng RSV để tiếp tục bảo vệ con trong giai đoạn tiếp theo. Bạn nên đưa trẻ đến thăm khám tại các cơ sở tiêm chủng để được bác sĩ đánh giá tình trạng sức khỏe để chỉ định tiêm chủng an toàn, hiệu quả.

Cảm ơn câu hỏi của bạn!

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe.

Chào bạn!

Cả phế cầu và não mô cầu do hai loại vi khuẩn khác nhau gây ra. Trong đó, vi khuẩn gây bệnh não mô cầu có 13 nhóm huyết thanh gây bệnh, trong đó có 5 nhóm phổ biến gồm A, B, C, Y, W-135 gây ra các thể bệnh như viêm tai giữa, viêm phổi, viêm màng não, nhiễm trùng huyết. Có hai thể bệnh nguy hiểm là viêm màng não và nhiễm trùng huyết, hoặc kết hợp cả hai có thể gây tử vong rất nhanh trong 24 giờ.

Còn vi khuẩn gây bệnh phế cầu có hơn 100 type huyết thanh, phổ biến trong cộng đồng, với 5-90% người khỏe mạnh mang vi khuẩn ở hầu họng. Phế cầu gây nhiều bệnh từ viêm tai giữa, viêm xoang đến viêm phổi, viêm màng não, nhiễm trùng huyết. Vi khuẩn này là nguyên nhân hàng đầu gây viêm phổi trong cộng đồng, kháng nhiều loại kháng sinh khiến việc điều trị khó khăn, tốn kém chi phí.

Hiện phế cầu và não mô cầu đều đã có vaccine phòng ngừa, giúp phòng các nhóm và type huyết thanh gây bệnh phổ biến. Trong đó, phế cầu có 5 loại vaccine, gồm phế cầu 10, 13, 15, 20, 23, giúp phòng các type phế cầu gây bệnh viêm phổi, viêm tai giữa, nhiễm trùng huyết và viêm màng não. Lịch tiêm vaccine tùy theo độ tuổi. Bạn 20 tuổi có thể tiêm phế cầu 13, phế cầu 15, phế cầu 20 và phế cầu 23. Tùy theo lịch sử tiêm chủng và nhu cầu, bác sĩ sẽ chỉ định loại vaccine phù hợp.

Vaccine não mô cầu cũng có 5 loại giúp phòng 5 nhóm huyết thanh gây bệnh phổ biến là A, B, C, Y, W-135. Trong đó, nhóm A, B, C, Y, W-135 có 3 loại vaccine, gồm (Menquadfi, Mỹ) và (Nimenrix, Bỉ) tiêm từ 6 tuần tuổi, không giới hạn tuổi ở người lớn; Menactra (Mỹ) tiêm từ 9 tháng tuổi đến 55 tuổi. Còn vaccine não mô cầu nhóm B có loại thế hệ mới (Bexsero, Italy), tiêm từ 2 tháng đến 50 tuổi và nhóm BC (VA-Mengoc-BC, Cuba), tiêm từ 6 tháng tuổi đến 45 tuổi.

Bạn 20 tuổi, thuộc nhóm được tiêm cả 5 loại vaccine não mô cầu. Tuy nhiên, vaccine não mô cầu không bảo vệ chéo giữa các nhóm huyết thanh gây bệnh, nên nếu chỉ tiêm một loại, cơ thể vẫn có thể mắc bệnh do các nhóm huyết thanh gây bệnh còn lại. Do đó, bạn cần tiêm ít nhất hai loại vaccine, ưu tiên các loại thế hệ mới để phòng ngừa đầy đủ 5 nhóm huyết thanh vi khuẩn não mô cầu gây bệnh viêm họng, viêm tai giữa, viêm phổi, viêm màng não và nhiễm trùng huyết.

Cảm ơn câu hỏi của bạn!

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe.

Chào bạn!

RSV là nguyên nhân hàng đầu gây viêm phổi, viêm tiểu phế quản khiến trẻ dưới 1 tuổi nhập viện. Kháng thể đơn dòng Nirsevimab do Sanofi Pháp đưa về Việt Nam, sản xuất tại Mỹ, giúp giảm hơn 82% nguy cơ nhập viện do viêm phổi, viêm tiểu phế quản do RSV. Thời gian bảo vệ kéo dài, ít nhất 6 tháng, bảo vệ trẻ trong giai đoạn dễ tổn thương nhất. Kháng thể có thể được tiêm ngay sau sinh, không phụ thuộc vào sự trưởng thành của hệ miễn dịch, phù hợp với mọi trẻ sơ sinh, bao gồm cả trẻ sinh non, nhẹ cân hoặc có bệnh nền. Đặc biệt, Nirsevimab là kháng thể đơn dòng được tạo ra từ tế bào của người nên độ an toàn cao, ít gây phản ứng sau khi tiêm. Do đó, bé nhà bạn sinh non lúc 35 tuần, hiện đã 3 tháng tuổi vẫn có thể tiêm được kháng thể đơn dòng.

Về phác đồ, trẻ từ 1 ngày tuổi đến 12 tháng tuổi tiêm một mũi, liều lượng căn cứ theo cân nặng. Trẻ dưới 5 kg tiêm 0,5 ml, còn trẻ từ 5 kg trở lên tiêm 1 ml. Trẻ trên 12-24 tháng tuổi nguy cơ cao mắc RSV phác đồ hai mũi, mỗi mũi 1 ml ở hai vị trí khác nhau trong một ngày.

Trước khi tiêm kháng thể đơn dòng RSV, trẻ cần được bác sĩ khám sàng lọc kỹ để đánh giá sức khỏe. Bạn cần cung cấp đầy đủ thông tin về tình hình sức khỏe của con, trẻ có đang mắc bệnh gì, sử dụng loại thuốc nào không... để bác sĩ đánh giá kỹ, quyết định mũi tiêm phù hợp.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Hiện Việt Nam sử dụng vaccine Gardasil (cho bé gái và phụ nữ 9-26 tuổi) và vaccine thế hệ mới Gardasil 9 (cho cả nam và nữ 9-45 tuổi). Hai loại vaccine này giúp phòng sùi mào gà và nhiều bệnh ung thư do HPV gây ra, với hiệu quả bảo vệ trên 90%, kể cả với người đã quan hệ, sinh con.

Với Gardasil, nữ từ 9 đến dưới 14 tuổi tiêm hai mũi, cách nhau 6-12 tháng, nữ từ 14-26 tuổi tiêm ba mũi. Còn với Gardasil 9, trẻ từ 9 tuổi đến dưới 15 tuổi tiêm hai mũi, cách nhau 6-12 tháng, người từ 15-45 tuổi tiêm ba mũi trong vòng 6 tháng. Bạn 22 tuổi, cần tiêm ba mũi Gardasil 9 để được bảo vệ toàn diện.

Chỉ mình bạn tiêm vaccine HPV vẫn chưa đủ để phòng bệnh cho cả hai người. Lý do, HPV là virus lây truyền qua tiếp xúc da kề da, da – niêm mạc, niêm mạc - niêm mạc khi quan hệ, virus này có thể tồn tại âm thầm trong cơ thể nhiều năm mà không có triệu chứng. Dù hai bạn chung thủy, quan hệ an toàn, vẫn không thể chắc chắn rằng một trong hai người chưa từng nhiễm HPV trước đó. Bên cạnh đó, HPV cũng có những đường lây ít phổ biến như tiếp xúc vật dụng cá nhân dính virus, thiết bị thăm khám nam khoa, phụ khoa.

Nếu bạn trai chưa tiêm, vẫn có nguy cơ mang virus mà không biết, có thể lây ngược lại cho bạn dù nguy cơ đã giảm nhờ vaccine. Bản thân bạn trai cũng có thể mắc các bệnh liên quan HPV như sùi mào gà, ung thư hậu môn, hầu họng, dương vật...

Hiện vaccine HPV đã được khuyến cáo tiêm cho cả nam, bạn có thể động viên bạn trai cùng tiêm để phòng bệnh. Cả hai cũng nên hạn chế các chất kích kích, sinh hoạt lành mạnh, duy trì khám sức khỏe định kỳ... nhằm giữ sức khỏe.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Dại là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do virus dại gây ra. Virus lây từ động vật có vú máu nóng sang người qua dịch tiết cơ thể như nước dãi, nước mắt, dịch não tủy, chủ yếu là thông qua vết cắn, cào hoặc liếm vào vết thương hở, niêm mạc mắt, miệng. Bệnh hiện chưa có thuốc điều trị. Một khi đã khởi phát triệu chứng, gần 100% người và động vật đều tử vong.

Hiện Việt Nam đang sử dụng hai loại vaccine dại gồm Verorab (Pháp) và Abhayrab (Ấn Độ). Người nuôi thú cưng, người có nguy cơ phơi nhiễm dại cao như cán bộ thú y, nhân viên phòng thí nghiệm làm việc với virus dại, người làm nghề giết mổ chó, người dân và những người đi du lịch đến các khu vực lưu hành bệnh dại có thể tiêm vaccine dại dự phòng trước khi bị cắn, cào.

Phác đồ gồm ba mũi vào ngày 0, 7, 21 hoặc 28 trong bắp hoặc trong da. Nếu đã tiêm đủ phác đồ vaccine ở lần trước hoặc tiêm đủ phác đồ dự phòng trước phơi nhiễm, bạn chỉ cần tiêm thêm hai mũi vaccine vào các ngày 0 và 3, không cần tiêm thêm huyết thanh dù vết thương nặng.

Còn nếu bạn chưa tiêm vaccine dự phòng, cần tiêm 5 mũi vào bắp vào các ngày 0, 3, 7, 14 và 28; hoặc tiêm 8 mũi trong da các ngày 0, 3, 7 và 28. Trường hợp vết thương nặng, ở vị trí nguy cơ cao như đầu, mặt cổ, ngón tay, ngón chân, bạn có thể được chỉ định thêm huyết thanh kháng dại.

Việc tiêm trước phơi nhiễm giúp giảm số mũi tiêm, không cần huyết thanh nếu bị phơi nhiễm, linh động về thời gian và đề phòng trường hợp khó tiếp cận huyết thanh do nguyên nhân khách quan.

Ngoài ra, khi bị động vật có vú máu nóng cắn, cào, người dân cần rửa vết thương dưới vòi nước sạch kết hợp với xà phòng trong tối thiểu 15 phút, sát khuẩn lại vết thương bằng cồn iốt hoặc dung dịch povidine, sau đó đến trung tâm gần nhất để được bác sĩ thăm khám vết thương và chỉ định chủng ngừa.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Não mô cầu là bệnh truyền nhiễm cấp tính, do vi khuẩn não mô cầu Neisseria meningitidis gây ra. Vi khuẩn gây các bệnh nặng nề như viêm màng não, nhiễm trùng máu hoặc kết hợp viêm màng não và nhiễm trùng máu cùng các bệnh não mô cầu không xâm lấn như viêm họng, viêm tai giữa, viêm phổi… Trong đó, một số bệnh có thể gây tử vong chỉ trong 24 giờ kể từ khi khởi phát triệu chứng đầu tiên.

Hiện não mô cầu nhóm B đã có vaccine phòng ngừa, trong đó:

- Vaccine Bexsero (GSK, Italy) phòng não mô cầu nhóm B, sản xuất với công nghệ tiếp cận dựa trên hệ gen của vi khuẩn não mô cầu để phát triển vaccine. Vaccine chứa bốn thành phần kháng nguyên của nhóm B, cung cấp khả năng tiêu diệt hiệp đồng cao và bao phủ nhiều chủng vi khuẩn não mô cầu nhóm B, có hiệu quả 95%. Vaccine chỉ định tiêm cho trẻ từ 2 tháng và người lớn đến 50 tuổi.

- Vaccine VA-Mengoc-BC (Finlay Institute, Cuba) phòng nhóm BC được sản xuất theo công nghệ túi màng ngoài Polysaccharide, chứa một thành phần polysaccharide nhóm C và 1 kháng nguyên nhóm B nên cho hiệu quả bảo vệ trên nhóm B hẹp hơn. Vaccine chỉ định tiêm cho trẻ từ 6 tháng và người lớn đến 45 tuổi.

Nhóm huyết thanh não mô cầu B rất đa dạng với hơn 8.000 chủng khác nhau về mặt di truyền. Nhờ có 4 thành phần kháng nguyên nên vaccine Bexsero có thể cung cấp khả năng tiêu diệt hiệp đồng, bao phủ nhiều chủng não mô cầu nhóm B so với vaccine của Cuba có một thành phần kháng nguyên.

Con bạn đã 5 tuổi, có thể tiêm được cả hai loại trên. Tùy vào nhu cầu chủng ngừa, bạn có thể đưa con đến trung tâm tiêm chủng gần nhất để được các bác sĩ khám và tư vấn lựa chọn loại vaccine phù hợp.

Ngoài ra, vaccine phòng các nhóm huyết thanh não mô cầu khuẩn không có miễn dịch chéo với nhóm huyết thanh khác. Do đó, dù đã được chủng ngừa não mô cầu khuẩn nhóm B hoặc BC, con bạn vẫn cần tiêm thêm vaccine phòng các nhóm huyết thanh A, C, Y và W-135. Hiện bên cạnh loại của Italy và Cuba, Việt Nam có ba loại phòng 4 nhóm huyết thanh gây bệnh não mô cầu A, C, Y, W-135 là Menactra (Sanofi, Pháp) tiêm từ 9 tháng đến 55 tuổi, hai loại MenQuadfi (Mỹ) và Nimenrix (Bỉ) được sản xuất theo công nghệ mới, giúp tăng cường miễn dịch, tiêm từ 6 tuần tuổi và không giới hạn tuổi ở người lớn. Mỗi vaccine có lịch tiêm và tuổi chỉ định khác nhau.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Thời tiết thất thường, mưa trái mùa thường làm muỗi sinh sôi mạnh, đặc biệt là muỗi vằn truyền bệnh sốt xuất huyết. Muỗi vằn sinh sản rất nhanh trong các vật chứa nước đọng như chậu cây, xô nước, lốp xe... Đây là trung gian truyền bệnh sốt xuất huyết nguy hiểm.

Bệnh có thể gây sốt cao đột ngột, đau đầu, đau hốc mắt, đau cơ khớp, phát ban, chảy máu cam, chảy máu chân răng. Một số trường hợp bệnh nhẹ, có thể tự khỏi, nhưng cũng có nhiều ca diễn tiến nặng ở giai đoạn hạ sốt, hết sốt, dẫn đến xuất huyết nặng, sốc, tổn thương đa tạng, viêm màng não, tử vong.

Hiện Việt Nam có vaccine Qdenga của hãng Takeda (Nhật Bản), giúp phòng cả 4 type huyết thanh virus gây bệnh gồm Den-1, Den-2, Den-3 và Den-4, tiêm cho trẻ từ 4 tuổi trở lên và người lớn. Lịch tiêm gồm hai mũi, cách nhau ba tháng. Một người có nguy cơ mắc bệnh nhiều lần với các type virus khác nhau, nguy cơ lần sau nặng hơn lần trước. Vì vậy, người đã từng mắc bệnh vẫn nên tiêm ngừa.

Vaccine có tác dụng ngăn ngừa nguy cơ mắc và tái mắc bệnh hơn 80%, ngăn nguy cơ nhập viện hơn 90% do sốt xuất huyết. Vaccine cần trung bình hai tuần tạo kháng thể bảo vệ, gia đình bạn nên sắp xếp tiêm sớm và đầy đủ để phòng bệnh.

Người 70 tuổi vẫn có thể chủng ngừa vaccine sốt xuất huyết. Các dữ liệu từ thử nghiệm lâm sàng cho thấy vaccine Qdenga dung nạp tốt, không ghi nhận vấn đề nghiêm trọng nào về tính an toàn. Người được tiêm có thể gặp phản ứng như đau tại chỗ tiêm, nhức đầu, đau cơ, khó chịu, ban đỏ tại chỗ tiêm và tự hết sau 1-2 ngày. Người được tiêm cần tuân thủ nguyên tắc theo dõi phản ứng sau tiêm tại chỗ ít nhất 30 phút và tiếp tục kiểm tra ở nhà trong 24-48 giờ. Nếu có dấu hiệu hiếm gặp như khò khè, khó thở, phát ban, tím tái, đau quặn bụng... cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, xử trí kịp thời.

Gia đình cũng nên kiêng uống rượu bia, ăn uống đủ dưỡng chất trước và sau tiêm, uống đủ nước để quá trình tiêm vaccine diễn ra thuận lợi.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!