Chào bạn!

Cách đây 5 năm, bạn từng tiêm huyết thanh cùng 3 mũi vaccine uốn ván, như vậy, bạn đã hoàn thành đủ phác đồ dự phòng sau phơi nhiễm. Theo khuyến cáo, bạn chỉ cần tiêm nhắc một mũi sau mỗi 10 năm hoặc khi có vết thương nguy cơ cao. Vì vậy hiện tại, bạn có thể tiêm thêm một mũi vaccine uốn ván để tăng cường kháng thể phòng bệnh, mà không cần tiêm thêm huyết thanh.

Việt Nam hiện có nhiều loại vaccine có thành phần ngừa uốn ván cho người lớn và trẻ em, bao gồm vaccine mũi đơn và vaccine mũi kết hợp như 6 trong 1; 5 trong 1; 4 trong 1 phòng uốn ván, ho gà, bạch hầu, bại liệt; 3 trong 1 phòng uốn ván, ho gà, bạch hầu; 2 trong 1 phòng uốn ván, bạch hầu. Tùy nhu cầu của người dân, bác sĩ sẽ chỉ định loại vaccine và phác đồ cụ thể.

Uốn ván là bệnh nhiễm trùng cấp tính do ngoại độc tố của vi khuẩn uốn ván (Clostridium tetani) gây ra. Bệnh có thể dẫn đến biến chứng nặng như rối loạn thần kinh thực vật (rối loạn huyết áp, nhịp tim), suy hô hấp, suy đa tạng, tử vong. Đáng lưu ý, những triệu chứng ban đầu của bệnh không rõ ràng như cứng hàm, khó nhai nuốt, khó nói chuyện, dễ bị nhầm lẫn với bệnh lý về răng hàm mặt, dẫn đến chậm trễ tiếp cận điều trị.

Uốn ván tuy không lây từ người sang người, tuy nhiên, mầm bệnh uốn ván là những bào tử rất nhỏ, tồn tại khắp nơi trong môi trường tự nhiên, đặc biệt là trong đất cát và phân động vật. Khi vô tình xâm nhập vào cơ thể người qua vết thương, kể cả vết thương cực nhỏ, mầm bệnh vẫn có thể phát triển và gây bệnh. Tiêm ngừa là biện pháp hiệu quả để phòng bệnh uốn ván.

Người chưa bị thương cũng có thể tiêm ba mũi vaccine trước phơi nhiễm để chủ động phòng bệnh, giúp giảm số mũi tiêm và không cần tiêm thêm huyết thanh khi xảy ra vết thương nguy cơ cao.

Bên cạnh đó, bạn cũng nên giữ gìn vệ sinh cá nhân sạch sẽ, dùng đồ bảo hộ trong lao động để tránh bị thương. Nếu có vết thương hở cần rửa ngay dưới vòi nước sạch, sát khuẩn và đi tiêm ngừa càng sớm càng tốt, không tự ý băng bó vết thương kín, tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn sinh sôi, gây bệnh.

Cảm ơn câu hỏi của bạn!

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Cúm là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính, do các chủng virus cúm A và cúm B gây ra. Bệnh thường gây các triệu chứng như sốt, sổ mũi, ho, đau họng, đau cơ khớp, mệt mỏi.

Nhiều người thường xem cúm như một bệnh vặt, không nguy hiểm. Song nếu không được chăm sóc, điều trị đúng cách hoặc ở một số nhóm có cơ địa đặc biệt, hệ miễn dịch suy giảm, bệnh cúm có thể gây biến chứng nặng, gây viêm tai giữa, viêm xoang, viêm phổi, viêm cơ tim, viêm màng não và tử vong. Người cao tuổi, có bệnh nền, trẻ em, phụ nữ mang thai là những nhóm có nguy cơ cao mắc và biến chứng nặng do cúm.

Nhiều bệnh viện từng ghi nhận các bệnh nhân cao tuổi phải nhập viện do viêm phổi, sau khi bị ho kéo dài. Nhiều người trong số đó chủ quan, nghĩ do mắc cúm và bệnh sẽ tự hết, phải nhập viện trong tình trạng nặng. Vì vậy, bạn nên đưa ông của mình đến cơ sở y tế uy tín để được bác sĩ thăm khám, chẩn đoán đúng bệnh và điều trị kịp thời.

Virus cúm có nhiều chủng, lại thường xuyên thay đổi cấu trúc kháng nguyên, người từng mắc cúm có thể bị tái mắc do nhiễm chủng virus khác hoặc nhiễm phải biến thể khác của chủng đã bị. Chính vì vậy, Tổ chức Y tế Thế giới và Bộ Y tế khuyến cáo, vaccine cúm cần tiêm nhắc lại hàng năm để cập nhật chủng cúm đang lưu hành đồng thời bổ sung kháng thể bảo vệ.

Trường hợp ông của bạn bị ho dai dẳng nghi do lây cúm từ các cháu, cần đưa ông đi khám để được bác sĩ chẩn đoán đúng bệnh và điều trị kịp thời. Gia đình không nên chủ quan, cũng không được tự ý mua thuốc uống, tránh tình trạng bệnh chuyển nặng. Bên cạnh đó, khi sức khỏe của ông ổn định, có thể tiêm vaccine cúm để phòng bệnh.

Tại gần 300 trung tâm tiêm chủng thuộc Hệ thống Tiêm chủng VNVC luôn có sẵn nhiều loại vaccine cúm giúp phòng hiệu quả hai chủng cúm A và chủng cúm B. Ngoài cúm, ông cũng nên tiêm các vaccine khác như phế cầu, hợp bào hô hấp RSV, zona thần kinh... để bảo vệ sức khỏe ở tuổi "xế chiều".

Cảm ơn câu hỏi của bạn!

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

RSV (virus hợp bào hô hấp) là tác nhân phổ biến hàng đầu gây viêm phổi, viêm tiểu phế quản ở trẻ, đặc biệt là trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm, RSV là nguyên nhân dẫn đến 3,6 triệu ca nhập viện, khoảng 100.000 ca tử vong ở trẻ em dưới 5 tuổi.

Các triệu chứng ban đầu khi trẻ nhiễm RSV không rõ ràng, dễ bị nhầm lẫn với cảm lạnh như ho, sổ mũi, đau họng, mệt mỏi và sốt. Tuy nhiên, bệnh có thể diễn tiến nặng nhanh, khiến trẻ khó thở, thở nhanh, thở rút lõm lồng ngực, suy hô hấp và tử vong.

Nghiên cứu tại nhiều bệnh viện cho thấy, phần lớn bệnh nhi nhập viện liên quan RSV là trẻ dưới 12 tháng tuổi. Hơn 70% trẻ nhập viện do RSV là trẻ sinh đủ tháng, khỏe mạnh, không chỉ ở nhóm sinh non hay có bệnh nền.

Bên cạnh đó, trẻ từng nhập viện do nhiễm trùng đường hô hấp dưới do RSV còn có nguy cơ tái phát bệnh nhiều lần, tăng khả năng nhập viện và sử dụng thuốc kháng sinh. Điều này tạo gánh nặng chi phí và chăm sóc cho người thân, ngành y tế.

Để phòng ngừa RSV cho trẻ, Việt Nam hiện có các vaccine và kháng thể đơn dòng phòng RSV. Trong đó, vaccine Abrysvo của Pfizer không tiêm trực tiếp cho trẻ, vaccine được tiêm một mũi cho thai phụ ở tuần thứ 24-36 của thai kỳ, vừa bảo vệ mẹ, vừa truyền kháng thể thụ động bảo vệ trẻ trong khoảng 6 tháng đầu đời. Kháng thể Beyfortus do Sanofi đưa về Việt Nam dành cho trẻ từ 1 ngày tuổi đến 24 tháng tuổi, lịch tiêm, liều lượng tùy theo độ tuổi và cân nặng của trẻ.

Con bạn 3 tháng tuổi vừa bị viêm phổi. Nếu tình trạng sức khỏe bé đã ổn định thì hoàn toàn có thể đưa con đi tiêm ngừa kháng thể đơn dòng RSV để phòng bệnh. Tại VNVC, các bác sĩ sẽ khám sàng lọc, kiểm tra kỹ lưỡng tình trạng sức khỏe của bé để chỉ định tiêm ngừa phù hợp.

Cảm ơn câu hỏi của bạn!

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Viêm da dị ứng da là biểu hiện thường gặp ở trẻ nhỏ, thường bắt đầu từ 6 tuần tuổi và sẽ cải thiện khi trẻ được 18 tháng tuổi. Nguyên nhân thường do thời tiết quá nóng hoặc quá lạnh, bụi bẩn, phấn hoa, nấm mốc, côn trùng, nước giặt, quần áo, thức ăn... gây ra. Khi bị viêm da dị ứng trẻ sẽ mọc các chàm sữa hoặc lác sữa ở vùng mặt, các nếp da vùng nách, bẹn hoặc có thể lan rộng tới tay chân, toàn thân. Bạn nên tắm rửa sạch cho trẻ, cho trẻ mặc quần áo rộng và thoáng mát và cần điều trị cho trẻ theo hướng dẫn của bác sĩ để tránh nhiễm trùng tạo điều kiện cho vi khuẩn, virus gây bệnh xâm nhập.

Đối với vaccine cúm, hiện Việt Nam đang sử dụng 4 loại vaccine cúm của Pháp, Hà Lan, Hàn Quốc và của Việt Nam, giúp phòng A/H3N2, A/H1N1 và cúm B, tiêm cho trẻ từ 6 tháng tuổi đến người lớn. Theo thông tin kê toa của nhà sản xuất, trẻ bị viêm da dị ứng không không ảnh hưởng đến việc tiêm chủng vaccine.

Do đó, trẻ hoàn toàn có thể tiêm vaccine cúm để phòng bệnh. Lịch tiêm của con bạn sẽ gồm 2 mũi cách nhau một tháng. Tuy nhiên, trẻ cần tiêm khi triệu chứng nhẹ và đã ổn định sức khỏe. Trường hợp nặng, trẻ cần điều trị khỏi hoặc có chỉ định của bác sĩ điều trị.

Trước khi tiêm trẻ sẽ được bác sĩ khám sàng lọc kỹ. Bạn cần chia sẻ đầy đủ về tiền sử dị ứng và tình trạng dùng thuốc của bé cho bác sĩ trong buổi khám sàng lọc. Sau tiêm, trẻ cần theo dõi tại cơ sở y tế ít nhất 30 phút và tại nhà 24-48 giờ. Phản ứng thường nhẹ như sốt, đau chỗ tiêm, mệt mỏi; nếu có dấu hiệu bất thường như sốt cao, co giật, khó thở, tím tái, cần đưa trẻ đi cấp cứu ngay.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Dại là bệnh truyền nhiễm lây truyền từ động vật có vú máu nóng như chó, mèo, dơi, chuột, khỉ... sang người qua vết cào, cắn, liếm lên vết thương hở. Khi bệnh xuất hiện triệu chứng, gần 100% người bệnh tử vong. Tiêm vaccine dại vừa giúp điều trị vừa là biện pháp phòng bệnh hiệu quả duy nhất hiện nay.

Hiện Việt Nam đang sử dụng hai loại vaccine dại gồm Verorab (Pháp) và Abhayrab (Ấn Độ), đường tiêm bắp hoặc tiêm trong da. Theo thông tin kê toa của nhà sản xuất, cả hai vaccine đều tiêm trước phơi nhiễm (trước khi bị cắn, cào liếm) hoặc tiêm sau phơi nhiễm (tiêm sau khi bị cắn, cào, liếm). Đối với lịch tiêm trước phơi nhiễm phác đồ gồm 3 mũi vào các ngày 0, 7, 21 hoặc 28.

Điều kiện thời tiết mùa hè nắng nóng dễ làm chó mèo mất nước, suy giảm miễn dịch và dễ bị virus dại xâm nhập gây bệnh cho con vật. Điều kiện thời tiết này cũng dễ làm chó mèo kích động tấn công người. Công việc thường xuyên đi ngoài đường như bạn cũng dễ bị chó mèo cắn, cào. Bạn có thể tiêm vaccine dại trước phơi nhiễm để yên tâm với sức khỏe, tránh nguy cơ phơi nhiễm dại. Khi đã tiêm đủ mũi trước phơi nhiễm, nếu bị cắn, cào sau bạn chỉ cần tiêm hai mũi, không cần tiêm huyết thanh.

Trường hợp chưa tiêm vaccine dại, khi bạn bị động vật có vú máu nóng cắn, cào, liếm cần tiêm 5 mũi vaccine dại, vào các ngày 0-3-7-14-28, đường tiêm ở bắp, hoặc 8 mũi vào ngày 0-3-7-28, với đường tiêm trong da. Tùy theo mức độ vết thương và tình trạng theo dõi được con vật, bác sĩ có thể chỉ định phối hợp thêm huyết thanh kháng dại.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Virus hợp bào hô hấp RSV là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây viêm tiểu phế quản và viêm phổi nặng ở trẻ nhỏ. Virus này dễ lây qua đường hô hấp, cao gấp 4 lần cúm, là nguyên nhân nhập viện hàng đầu ở trẻ nhũ nhi dưới 1 tuổi. Có từ 70-100% trẻ nhập viện do RSV đều khỏe mạnh và sinh đủ tháng trước đó. WHO ước tính, RSV là tác nhân của hơn 60% các trường hợp nhiễm trùng hô hấp cấp tính ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ trên toàn cầu.

Theo dữ liệu phân tích mới nhất tại khu vực Tây Thái Bình Dương và Đông Nam Á, Việt Nam có tỷ lệ trẻ nhiễm RSV chiếm 35,5% trong số các ca bệnh nhiễm trùng hô hấp, mức cao thứ 3 trong khu vực.

Trẻ nhỏ thuộc nhóm dễ mắc, gặp biến chứng và tái phát bệnh do hệ miễn dịch còn non yếu và kháng thể bảo vệ từ lần mắc trước chỉ tồn tại trong thời gian ngắn. Tiêm tiêm kháng thể đơn dòng RSV cho trẻ là cách phòng bệnh hiệu quả.

Hiện Việt Nam đang sử dụng kháng thể đơn dòng RSV Nirsevimab (Beyfortus) của do Sanofi đưa về Việt Nam, tiêm cho trẻ sơ sinh đến 24 tháng tuổi. Khác với vaccine, kháng thể đơn dòng giống như "người bảo vệ có sẵn", giúp bảo vệ trẻ ngay sau khi tiêm, không cần thời gian để "huấn luyện" miễn dịch. Kháng thể đơn dòng có thể được sử dụng cho trẻ nhũ nhi ở bất kỳ thời điểm nào, giúp mang lại sự bảo vệ nhanh chóng và trực tiếp chống lại RSV trong năm đầu đời.

Con bạn 3 tháng tuổi thuộc nhóm dễ mắc và trở nặng với bệnh do RSV. Trẻ cũng thuộc nhóm được tiêm kháng thể đơn dòng RSV. Bạn có thể cho con tiêm kháng thể đơn dòng nhằm giúp bé được bảo vệ các bệnh do RSV gây ra. Trẻ cũng có thể tiêm kháng thể đơn dòng RSV cùng vaccine khác mà không gây quá tải miễn dịch, hay ảnh hưởng sức khỏe. Bạn nên đưa trẻ đến thăm khám tại các cơ sở tiêm chủng để được bác sĩ đánh giá tình trạng sức khỏe để chỉ định tiêm chủng an toàn, hiệu quả.

Ngoài ra, bạn nên phòng bệnh do RSV cho trẻ qua việc vệ sinh nhà cửa và đồ chơi cho trẻ sạch, cho trẻ ăn uống đủ chất, ngủ đủ giấc, tăng cường vitamin và tránh cho trẻ tiếp xúc với người bệnh. Khi trẻ ho, sốt, sổ mũi nên đưa đi khám càng sớm càng tốt.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Vi khuẩn não mô cầu gây ra các thể bệnh như viêm họng, viêm khớp, viêm màng ngoài tim, viêm phổi, viêm màng não, nhiễm trùng huyết… Trong đó, hai thể bệnh có thể tử vong trong 24 giờ là viêm màng não, nhiễm trùng huyết hoặc kết hợp cả hai.

Có 5 nhóm vi khuẩn gây bệnh phổ biến là A, B, C, Y, W và Việt Nam đã có các vaccine phòng ngừa 5 nhóm huyết thanh gây bệnh này. Trong đó, loại phòng nhóm A, C, Y, W có vaccine Menquadfi và Nimenrix tiêm cho trẻ từ 6 tuần tuổi đến người lớn không giới hạn độ tuổi, còn vaccine Menactra tiêm từ 9 tháng tuổi đến 55 tuổi. Với nhóm huyết thanh B, có loại vaccine thế hệ mới Bexsero (Italy), tiêm cho trẻ từ 2 tháng tuổi đến người lớn 50 tuổi. Vaccine phòng 2 nhóm B và C của Cu Ba tiêm cho trẻ từ 6 tháng tuổi đến 45 tuổi.

Theo thông tin kê toa của nhà sản xuất, vaccine não mô cầu nhóm B và nhóm A, C, Y, W thể tiêm cùng một buổi tiêm, ở các vị trí khác nhau. Điều này giúp không làm thay đổi phản ứng miễn dịch của từng loại vaccine, không làm tăng phản ứng sau tiêm ngừa và giúp sớm phòng đầy đủ được cả 5 nhóm huyết thanh vi khuẩn não mô cầu gây bệnh phổ biến. Do đó, bạn hoàn toàn có thể tiêm hai vaccine này trong cùng một buổi tiêm cho hai con.

Trước tiêm, hai con bạn cần được bác sĩ khám sàng lọc kỹ qua các bước như đo nhiệt độ, huyết áp, nghe tim phổi... để đánh giá sức khỏe trước tiêm. Sau tiêm, trẻ cần ở lại cơ sở tiêm chủng để theo dõi phản ứng sau tiêm tối thiểu 30 phút, sau đó tiếp tục theo dõi tại nhà trong vòng 24-48 giờ. Thông thường, các phản ứng sau tiêm thường gặp như đau, sưng, nổi cục cứng, sốt, khó chịu, mệt mỏi... sẽ tự hết sau 1-2 ngày mà không cần điều trị. Trường hợp con bị sốt cao trên 38,5 độ C có thể dùng thuốc hạ sốt theo hướng dẫn của bác sĩ.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, kháng thể bảo vệ từ mẹ giảm dần theo thời gian khiến trẻ từ 2 tháng tuổi dễ mắc và trở nặng các bệnh như viêm gan B, tiêu chảy do rotavirus, viêm phổi do phế cầu, bệnh do não mô cầu, hay bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, bệnh do vi khuẩn Hib gây ra... Do đó, trẻ cần tiêm vaccine đầy đủ để phòng bệnh. Trong đó, vaccine 6 trong 1 giúp trẻ phòng các bệnh như bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, viêm gan B, bệnh do vi khuẩn Hib gây ra trong một mũi tiêm. Trẻ có thể tiêm sớm nhất từ 6 tuần tuổi.

Vaccine phế cầu giúp phòng viêm phổi, viêm tai giữa, viêm màng não, nhiễm trùng huyết do vi khuẩn phế cầu gây ra. Trong đó, vaccine phế cầu 13, 15, 20 có thể tiêm cho trẻ từ 6 tuần tuổi. Vaccine não mô cầu có 5 loại, trong đó có vaccine Menquadfi và Nimenrix tiêm cho trẻ từ 6 tuần tuổi đến người lớn không giới hạn độ tuổi, vaccine thế hệ mới Bexsero, tiêm cho trẻ từ 2 tháng tuổi đến người lớn 50 tuổi, giúp phòng các bệnh viêm họng, viêm phổi, viêm màng não, nhiễm trùng huyết do vi khuẩn phế cầu gây ra. Vaccine ngừa tiêu chảy do Rotavirus có hiệu quả bảo vệ đến 98% trong việc ngăn ngừa bệnh tiêu chảy nặng, liều chỉ định cho trẻ sớm nhất từ 6 tuần tuổi.

Con bạn 2 tháng tuổi có thể tiêm các vaccine trên để bảo vệ sức khỏe, tránh mắc các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Trẻ hoàn toàn có thể tiêm gộp các loại vaccine trong cùng một buổi tiêm và không gây quá tải miễn dịch, giúp trẻ phòng bệnh sớm, cha mẹ giảm chi phí đi lại. Việc trẻ tiêm gộp nhiều loại vaccine trong cùng một buổi tiêm được nhiều nghiên cứu trên thế giới chứng minh an toàn, hiệu quả với trẻ. Sau khi hoàn thành các mũi tiêm vaccine 6 trong 1, phế cầu, não mô cầu, Rotavirus, trẻ cần tiếp tục tiêm thêm các vaccine như sởi, thủy đậu, cúm, viêm não Nhật Bản ở các tháng tiếp theo, giúp trẻ được bảo vệ toàn diện.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình thật nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh (CDC) Mỹ, hơn 90% trường hợp mắc bệnh dại ở nước này có nguồn lây từ động vật hoang dã, đứng đầu là loài dơi. Khoảng 7 trong số 10 người Mỹ tử vong do dại nhiễm bệnh từ loài động vật này. Tại Việt Nam, virus dại lưu hành ở cả động vật hoang dã như dơi và các vật nuôi quen thuộc như chó, mèo.

Vết thương do dơi cắn, dù chỉ rướm máu nhẹ ở gót chân, vẫn được xếp vào Phơi nhiễm với vết thương độ III theo hướng dẫn của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Bộ Y tế. Bạn tuyệt đối không được chủ quan. Đối với trường hợp phơi nhiễm độ III do dơi cắn, bác sĩ thường chỉ định điều trị phối hợp cả vaccine phòng dại và huyết thanh kháng dại. Hiện đây là biện pháp dự phòng duy nhất có hiệu quả để ngăn ngừa bệnh dại sau phơi nhiễm.

Người chưa tiêm dự phòng trước phơi nhiễm hoặc chưa từng tiêm đủ ít nhất 3 mũi vaccine dại công nghệ tế bào trước đó, khi bị động vật tấn công và không theo dõi được con vật, bác sĩ có thể chỉ định phác đồ tiêm bắp gồm 5 liều vào các ngày 0-3-7-14-28; trong một số trường hợp đặc biệt có thể áp dụng lịch tiêm 4 liều theo phác đồ 2-1-1, gồm 2 mũi trong ngày 0 tiêm ở hai bên chi, sau đó tiêm tiếp vào các ngày 7 và 21. Phác đồ này thường được áp dụng khi cơ sở tiêm chưa có sẵn huyết thanh kháng dại và người bị phơi nhiễm chưa thể tiếp cận ngay nơi có huyết thanh. Với đường tiêm trong da, người bệnh được tiêm 2 mũi mỗi lần, thực hiện vào các ngày 0-3-7-28.

Đối với người đã tiêm dự phòng đầy đủ trước phơi nhiễm hoặc đã tiêm ít nhất 3 mũi vaccine dại công nghệ tế bào trước đó, khi bị động vật tấn công chỉ cần tiêm nhắc lại 2 mũi vào các ngày 0 và 3, không cần tiêm thêm huyết thanh kháng dại.

Huyết thanh kháng dại là biện pháp dự phòng trong các trường hợp phơi nhiễm nguy cơ cao, đặc biệt với các vết cắn sâu, nhiều vết cắn hoặc nghi ngờ do động vật mắc bệnh dại gây ra. Tiêm huyết thanh kháng dại cần được thực hiện càng sớm càng tốt, lý tưởng là trong vòng 24 giờ sau khi bị cắn. Đây là biện pháp giúp tăng hiệu quả bảo vệ trong giai đoạn cơ thể chưa kịp tạo miễn dịch chủ động từ vaccine.

Ngoài ra, các vết thương hở do động vật gây ra còn tiềm ẩn nguy cơ nhiễm uốn ván. Do đó, bạn có thể được chỉ định tiêm thêm vaccine và huyết thanh kháng uốn ván. Đối với người chưa từng tiêm phòng uốn ván trước đây, lịch tiêm cơ bản gồm 3 mũi. Sau khi hoàn thành phác đồ cơ bản, cần tiêm nhắc lại mỗi 5-10 năm để duy trì hiệu quả bảo vệ. Trong trường hợp đang có vết thương nguy cơ phơi nhiễm uốn ván, bác sĩ sẽ khai thác tiền sử tiêm chủng trước đó để chỉ định phác đồ phù hợp. Nếu người bệnh đã tiêm từ 3 mũi vaccine uốn ván trở lên trong vòng 10 năm gần đây, thường chỉ cần tiêm nhắc thêm vaccine uốn ván hấp phụ (TT) và không cần tiêm huyết thanh kháng uốn ván (SAT). Ngược lại, nếu trước đây tiêm chưa đủ 3 mũi, người bệnh sẽ được chỉ định tiếp tục tiêm vaccine theo hướng dẫn của bác sĩ, đồng thời phối hợp tiêm huyết thanh kháng uốn ván để tăng hiệu quả bảo vệ.

Bạn nên đến cơ sở y tế hoặc trung tâm tiêm chủng càng sớm càng tốt để được bác sĩ đánh giá mức độ phơi nhiễm, xử trí vết thương và chỉ định đầy đủ vaccine, huyết thanh cần thiết. Sau này, khi bị động vật cắn hoặc cào, bạn cần nhanh chóng rửa kỹ vết thương dưới vòi nước chảy liên tục với xà phòng trong ít nhất 15 phút để giảm lượng virus tại chỗ. Sau đó có thể sát khuẩn bằng dung dịch phù hợp như povidone-iodine hoặc cồn, không nên tự ý đắp lá, bôi dầu, nghệ hoặc băng kín vết thương.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Thời tiết thất thường, mưa trái mùa tạo điều kiện cho muỗi sinh sôi mạnh. Lý do, sau các cơn mưa thường xuất hiện nhiều nơi đọng nước như xô chậu, hốc cây, mái che, lốp xe cũ hay vật chứa quanh nhà. Đây là môi trường lý tưởng để muỗi vằn truyền bệnh sốt xuất huyết đẻ trứng và phát triển nhanh. Trong khi đó, muỗi Culex truyền bệnh viêm não Nhật Bản lại phát triển mạnh ở những khu vực ẩm thấp, ao tù, ruộng nước, cống rãnh hoặc chuồng trại chăn nuôi sau mưa. Độ ẩm cao cùng nền nhiệt nóng ẩm cũng khiến vòng đời muỗi rút ngắn, số lượng tăng nhanh và nguy cơ truyền bệnh trong cộng đồng gia tăng.

Cả hai đều là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Sốt xuất huyết có thể gây sốt cao, xuất huyết, sốc, tổn thương đa tạng, viêm màng não, tử vong. Nhiều trường hợp diễn tiến rất nhanh, đặc biệt ở trẻ nhỏ, có thể nguy hiểm tính mạng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Trong khi đó, virus viêm não Nhật Bản có thể tấn công trực tiếp hệ thần kinh trung ương, gây viêm não, co giật, hôn mê. Dù được điều trị tích cực, bệnh vẫn có nguy cơ để lại di chứng lâu dài như yếu liệt, chậm phát triển trí tuệ, rối loạn vận động hoặc tử vong.

Với sốt xuất huyết, hiện Việt Nam có vaccine Qdenga của hãng Takeda (Nhật Bản), tiêm cho trẻ từ 4 tuổi trở lên và người lớn. Lịch tiêm gồm hai mũi, cách nhau ba tháng. Vaccine có tác dụng ngăn ngừa nguy cơ mắc và tái mắc bệnh hơn 80%, ngăn nguy cơ nhập viện hơn 90% do sốt xuất huyết. Người đã từng mắc bệnh vẫn nên tiêm ngừa. Còn vaccine viêm não Nhật Bản hiện có ba loại vaccine cho trẻ em và người lớn, bao gồm: Jevax (Việt Nam) tiêm từ 12 tháng tuổi có trong tiêm chủng mở rộng và dịch vụ; Jeev (Ấn Độ) tiêm từ 12 tháng tuổi và Imojev (Thái Lan) tiêm từ 9 tháng tuổi chỉ có trong tiêm chủng dịch vụ. Tùy vào lịch sử tiêm chủng của mỗi người, bác sĩ sẽ tư vấn loại vaccine và lịch tiêm phù hợp.

Nếu phải ưu tiên tiêm trước, bạn nên đưa trẻ đi khám và trao đổi với bác sĩ để được đánh giá độ tuổi, nguy cơ phơi nhiễm và có lịch tiêm phù hợp. Trẻ vẫn có thể tiêm gộp vaccine sốt xuất huyết và vaccine viêm não Nhật Bản trong cùng một buổi tiêm nếu đủ điều kiện sức khỏe và được bác sĩ thăm khám, chỉ định phù hợp. Việc tiêm cùng lúc giúp trẻ sớm được bảo vệ trước cả hai bệnh nguy hiểm trong bối cảnh muỗi sinh sôi mạnh vào mùa mưa.

Bên cạnh tiêm chủng, gia đình vẫn cần ngủ màn kể cả ban ngày, mặc quần áo dài tay, loại bỏ nơi nước đọng quanh nhà, vệ sinh vật chứa nước và sử dụng các biện pháp chống muỗi an toàn cho trẻ nhỏ.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Đa số các trường hợp trẻ mắc tay chân miệng độ 1 có thể được chỉ định chăm sóc tại nhà và sẽ hồi phục sau khoảng 7-10 ngày. Các loại thuốc bôi sát khuẩn, giảm đau hay giảm ngứa cho trẻ mắc bệnh cần được bác sĩ thăm khám và chỉ định phù hợp theo mức độ tổn thương da.

Với các nốt mụn nước gây ngứa, đau rát, bạn có thể vệ sinh nhẹ nhàng vùng da tổn thương bằng nước muối sinh lý, thấm khô trước khi bôi thuốc. Một số dung dịch sát khuẩn thường được bác sĩ sử dụng là xanh Methylen hoặc Povidone iodine (Betadine) để sát khuẩn nhẹ, hạn chế bội nhiễm khi mụn nước vỡ ra. Các thuốc này chỉ nên bôi lớp mỏng ở vùng da tay, chân, mông, tránh bôi vào miệng hay niêm mạc vì dễ gây kích ứng.

Nếu bé ngứa nhiều, bác sĩ có thể cân nhắc chỉ định thêm các loại kem làm dịu da như Calamine hoặc thuốc giảm ngứa phù hợp cho trẻ nhỏ. Với các vết loét miệng khiến trẻ đau, biếng ăn, bác sĩ có thể sẽ hướng dẫn phụ huynh bôi một số gel hỗ trợ giảm đau, bảo vệ niêm mạc để giúp bé ăn uống dễ hơn. Tuy nhiên, phụ huynh không nên tự ý mua thuốc bôi chứa corticoid mạnh hoặc thuốc tê dùng kéo dài vì có thể gây tác dụng phụ trên da và niêm mạc của trẻ. Đồng thời, bạn tránh đắp lá, bôi thuốc dân gian hay làm vỡ mụn nước vì dễ khiến vùng da bị nhiễm trùng nặng hơn.

Trong thời gian theo dõi tại nhà, ba mẹ cần giữ da bé sạch và khô thoáng, cắt ngắn móng tay để tránh gãi trầy xước. Nếu trẻ xuất hiện dấu hiệu bất thường như sốt cao liên tục, giật mình chới với, run tay chân, thở mệt, nôn nhiều hoặc bỏ ăn uống, cần đưa trẻ đi khám ngay.

Dù đã từng mắc bệnh, sau này trẻ vẫn có thể tiêm vaccine tay chân miệng khi đủ điều kiện sức khỏe và độ tuổi phù hợp. Lý do, virus gây bệnh tay chân miệng có nhiều chủng và phân nhóm khác nhau, khiến trẻ có thể tái nhiễm sau một thời gian khỏi bệnh.

Bộ Y tế Việt Nam đã cấp phép lưu hành vaccine tay chân miệng, sử dụng cho trẻ từ 2 tháng tuổi đến dưới 6 tuổi, có khả năng bảo vệ chéo trước hầu hết các phân nhóm của chủng virus EV71 đang lưu hành tại Việt Nam. Mũi tiêm còn giúp phòng nguy cơ mắc bệnh và tái nhiễm. Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đã chủ động tiếp cận đơn vị sở hữu vaccine tay chân miệng, đang đẩy nhanh các bước triển khai để sớm đưa vaccine vào sử dụng.

Ngoài ra, thời tiết diễn biến thất thường như hiện này cũng là điều kiện thuận lợi cho các tác nhân lây qua đường hô hấp phát triển như cúm, phế cầu, virus hợp bào hô hấp RSV, sởi, thủy đậu... Bạn nên kiểm tra lịch sử chủng ngừa và sắp xếp tiêm bổ sung sớm để bảo vệ sức khỏe.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Phần lớn trẻ mắc tay chân miệng nhẹ sẽ hồi phục sau khoảng 7-10 ngày nếu được chăm sóc đúng cách. Một trong những dấu hiệu cho thấy trẻ đang khỏi bệnh là các mụn nước bắt đầu khô lại, không mọc thêm nốt mới, vùng phát ban ở tay chân mờ dần. Trẻ không còn chảy nhiều nước dãi hay đau rát miệng. Song song đó, trẻ hết sốt, giảm quấy khóc, chịu chơi và sinh hoạt gần như bình thường trở lại. Ngoài ra, khi các vết loét trong miệng lành dần, trẻ sẽ ăn uống tốt hơn, không còn bỏ bú, bỏ ăn hay khó chịu khi nuốt.

Với đa số trường hợp nhẹ, bệnh có thể khỏi hoàn toàn mà không để lại sẹo hay biến chứng nếu được theo dõi kỹ trong suốt quá trình chăm sóc tại nhà. Tuy nhiên, dù thấy các triệu chứng đã thuyên giảm, cha mẹ vẫn không nên chủ quan. Một số trẻ, đặc biệt là trẻ dưới 1 tuổi, sinh non, suy dinh dưỡng hoặc có bệnh nền, có thể hồi phục lâu hơn và vẫn tiềm ẩn nguy cơ biến chứng. Nếu trẻ sốt cao kéo dài, giật mình nhiều, run tay chân, thở mệt, quấy khóc liên tục hoặc yếu liệt, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Về vaccine phòng bệnh, tháng 3/2026, Bộ Y tế đã cấp phép vaccine phòng EV71 cho trẻ từ 2 tháng đến dưới 6 tuổi, có hiệu lực cao và bảo vệ chéo với các kiểu gen đang lưu hành tại Việt Nam. Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC đang triển khai để sớm đưa vaccine về Việt Nam.

Vaccine được chứng minh có khả năng bảo vệ chéo giữa các phân nhóm của chủng EV71 đang gây ra các ca mắc và biến chứng nặng tại nước ta hiện nay. Mũi tiêm cũng giúp trẻ phòng nguy cơ mắc bệnh và tái nhiễm. Trẻ đã mắc bệnh vẫn có thể tiêm để phòng nguy cơ tái nhiễm, biến chứng.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Chào bạn!

Vi khuẩn phế cầu là tác nhân gây ra viêm tai giữa, viêm xoang, viêm màng não, viêm phổi, viêm phổi kèm nhiễm trùng huyết, nhiễm trùng huyết, viêm tủy xương, viêm khớp... Trong đó, viêm phổi do phế cầu có tỷ lệ tử vong 10-20%, lên đến 50% ở trẻ nhỏ và người già. Viêm màng não có tỷ lệ tử vong lên đến 50%, có thể để lại các di chứng nặng nề như điếc, mù, liệt, động kinh, chậm phát triển trí tuệ...

Người trên 50 tuổi, hoặc có bệnh mạn tính như tim mạch, tiểu đường, phổi tắc nghẽn (COPD), hen, gan, thận... đặc biệt là người hút thuốc hoặc uống rượu thường xuyên có nguy cơ mắc bệnh do phế cầu khuẩn cao gấp 3-7 lần người khỏe mạnh. Các nghiên cứu cũng chỉ ra hút thuốc lá làm suy yếu hệ miễn dịch và tăng gấp đôi nguy cơ mắc các bệnh do phế cầu, đặc biệt là viêm phổi ngoài cộng đồng. Hút thuốc còn làm suy yếu hệ thống miễn dịch tại chỗ, giảm khả năng sản xuất kháng thể, giảm tế bào miễn dịch chống lại tác nhân gây bệnh.

Do đó, cha bạn nên tiêm vaccine phế cầu sớm để phòng bệnh. Hiện Việt Nam đang sử dụng phế cầu 13, 15, 20 và 23, tiêm cho cả trẻ em và người lớn. Lịch tiêm tùy theo tình hình sức khỏe, độ tuổi, lịch sử chủng ngừa của mỗi người. Cụ thể:

- Phế cầu 13: Vaccine cộng hợp giúp phòng 13 chủng vi khuẩn phế cầu gồm 1, 3, 4, 5, 6A, 6B, 7F, 9V, 14, 18C, 19A, 19F và 23F, chỉ định dùng cho trẻ từ 2 tháng tuổi trở lên (sớm nhất là từ 6 tuần tuổi) và người lớn.

- Phế cầu 15: Vaccine cộng hợp phòng ngừa 15 chủng gồm 1, 3, 4, 5, 6A, 6B, 7F, 9V, 14, 18C, 19A, 19F, 22F, 23F và 33F, hiệu quả cao từ 90-99% tùy theo từng type huyết thanh có trong vaccine. Vaccine được chỉ định tiêm cho trẻ từ 2 tháng tuổi (có thể tiêm sớm từ 6 tuần tuổi) và người lớn.

- Phế cầu 20: Giúp phòng 20 chủng phế cầu gồm 1, 3, 4, 5, 6A, 6B, 7F, 8, 9V, 10A, 11A, 12F, 14, 15B, 18C, 19A, 19F, 22F, 23F và 33F, tiêm cho trẻ sớm nhất từ 6 tuần tuổi đến người lớn. Vaccine đáp ứng miễn dịch mức độ cao và hiệu lực bảo vệ lâu dài cho người sử dụng, giảm tỷ lệ người lành mang trùng, từ đó giảm lây lan bệnh trong cộng đồng.

- Phế cầu 23: Vaccine polysaccharide giúp ngăn ngừa được 23 chủng phế cầu gồm 1, 2, 3, 4, 5, 6B, 7F, 8, 9N, 9V, 10A, 11A, 12F, 14, 15B, 17F, 18C, 19A, 19F, 20, 22F, 23F và 33F, được chỉ định cho trẻ từ đúng 2 tuổi, thanh thiếu niên và người lớn.

Để chọn được vaccine phù hợp, tốt nhất bạn nên đưa bác đến cơ sở tiêm chủng để được bác sĩ thăm khám, đánh giá tình trạng sức khỏe, bệnh nền, tiền sử tiêm chủng cũng như các yếu tố nguy cơ để chỉ định loại vaccine và lịch tiêm phù hợp nhất.

Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!