Trả lời:

Trẻ không nên tiêm vaccine khi đang mắc tay chân miệng vì cơ thể nhiễm virus cấp tính, cần ưu tiên điều trị và theo dõi. Bên cạnh đó, sau tiêm, trẻ có thể đau, sưng, đỏ tại chỗ tiêm, sốt nhẹ, mệt mỏi, các phản ứng này nhẹ và sẽ tự hết sau 1-2 ngày. Nếu tiêm khi đang bệnh, phản ứng này dễ chồng lấp triệu chứng, gây khó theo dõi và giảm hiệu quả bảo vệ.

Trẻ cần tạm hoãn tiêm và cách ly ít nhất 10 ngày, chỉ sinh hoạt bình thường khi hết sốt, loét miệng lành, bóng nước khô, không biến chứng thần kinh, tim mạch. Chỉ nên tiêm khi trẻ hồi phục hoàn toàn và đủ điều kiện sức khỏe.

Mặt khác, việc đưa trẻ đi tiêm khi đang bệnh có thể làm lây virus cho người khác tại điểm tiêm. Lý do là virus tồn tại trong dịch tiết mũi họng, nước bọt, phân, dễ phát tán qua ho, hắt hơi, tiếp xúc trực tiếp hoặc bám trên bề mặt đồ vật.

Trong giai đoạn bệnh, trẻ nhẹ có thể chăm sóc tại nhà, phụ huynh cần theo dõi sốt, chế độ ăn uống, tình trạng tỉnh táo, giữ vệ sinh và bổ sung nước. Nếu trẻ sốt cao liên tục, nôn nhiều, giật mình, lừ đừ, tay chân lạnh, đi loạng choạng hoặc quấy khóc bất thường, cần đưa đi khám ngay vì có thể là biến chứng thần kinh, tim mạch, hô hấp.

Tay chân miệng là bệnh virus cấp tính, lây qua đường tiêu hóa và tiếp xúc, thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi, dễ lan nhanh tại trường học, nhà trẻ. Phần lớn diễn tiến nhẹ với sốt, loét miệng, phát ban dạng phỏng nước, nhưng một số có thể trở nặng nhanh, đặc biệt khi nhiễm chủng EV71 gây biến chứng nguy hiểm.

Tháng 3/2026, Bộ Y tế đã cấp phép vaccine phòng EV71 cho trẻ từ 2 tháng đến dưới 6 tuổi, có hiệu lực cao và bảo vệ chéo với các kiểu gen đang lưu hành tại Việt Nam. Hệ thống Tiêm chủng VNVC đang triển khai để sớm đưa vaccine về Việt Nam.

Ngoài tay chân miệng, cha mẹ cũng nên chủ động phòng các bệnh lây qua hô hấp hoặc tiếp xúc như não mô cầu, thủy đậu, cúm, ho gà, sởi... Việt Nam hiện có đầy đủ vaccine giúp trẻ giảm nguy cơ mắc nhiều bệnh truyền nhiễm cùng lúc.

ThS.BS Nguyễn Văn Quảng
Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC