Nỗi sợ chó thả rông

Bị chó lao đến cắn khi đang đi đường, Duyên, 22 tuổi, phường Tăng Nhơn Phú, TP HCM phải nghỉ làm một tuần, từ đó hình thành nỗi sợ với chó thả rông.

Cô phải xin nghỉ việc một tuần để đi khám sức khỏe, theo dõi vết thương, tiêm huyết thanh và 5 mũi vaccine dại phòng bệnh. Tổng các chi phí Duyên phải chi trả hết gần 10 triệu đồng, chưa kể mất thu nhập trong 7 ngày nghỉ việc. Duyên cho biết rất mong đợi Nghị định 204/2026 có hiệu lực. Khoản 2, Điều 8 quy định phạt 1-2 triệu đồng nếu chủ nuôi không tiêm vaccine dại, không đeo rọ mõm, không xích giữ chó hoặc để chó ra nơi công cộng mà không có người dắt.

Duyên nói thêm, cô cũng đang nuôi một chú chó Poodle tên Mum, đến nay đã 5 năm. Để giữ an toàn và trách nhiệm với cộng đồng, từ những ngày đầu nuôi thú cưng, cô đã huấn luyện để chó đi vệ sinh đúng chỗ, tiêm vaccine đầy đủ, tắm rửa sạch sẽ và rọ mõm, xích giữ khi ra đường để tránh gây nguy hiểm cho người khác.

Còn anh Nguyễn Lương, 37 tuổi, Lâm Đồng, và con gái 9 tuổi vẫn còn ám ảnh sau vụ tai nạn do chó thả rông cách đây bốn tháng. Khi anh đang chở con đến trường, một con chó bị đánh bất ngờ lao vào xe khiến hai cha con ngã xuống đường. Anh bị gãy tay và trầy xước, phải bó bột 5 tuần, ảnh hưởng tiến độ công việc và thu nhập. Chi phí khám, thuốc, phẫu thuật và tiêm vaccine uốn ván anh phải tự chi trả.

BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm, Phó giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, nhận định tình trạng chó thả rông, không rọ mõm, không người quản lý ở đường phố, công viên, khu dân cư vẫn phổ biến, gây nguy cơ mất an toàn. Bệnh dại có tỷ lệ tử vong gần 100%, và ngay cả chó đã tiêm vaccine vẫn có thể nhiễm bệnh rồi truyền sang người qua vết cắn, cào hoặc liếm vết thương hở. Hà Nội ngày 22/6 ghi nhận một con chó thả rông mắc dại cắn 3 người và 5 con chó khác; từ đầu năm đến nay đã có 8 ổ dịch dại tại 6 phường, xã.

Trước tình hình số ca bệnh và ổ dịch tăng, cùng quy định xử phạt sắp có hiệu lực, bác sĩ Cầm khuyến cáo người nuôi cần nhốt và quản lý chó mèo trong khuôn viên, rọ mõm và có người dắt khi ra đường, đồng thời tiêm vaccine đầy đủ.

Với người dân, khi thấy chó thả rông nên báo cho chính quyền địa phương. Mỗi người cần ghi nhớ các kỹ năng tránh bị chó tấn công: không trêu chọc, giữ khoảng cách, tránh nhìn thẳng vào mắt chó, đứng im khi chó lại gần và che chắn vùng nguy hiểm nếu bị tấn công. Trẻ nhỏ khi ra đường cần có người lớn theo dõi.

Khi không may bị chó cắn, cào gây trầy xước, người dân cần rửa kỹ vết thương dưới vòi nước sạch với xà phòng trong ít nhất 15 phút. Sau đó, mọi người cần sát khuẩn bằng cồn hoặc iốt, rồi đến cơ sở y tế để bác sĩ xem xét vết thương, chỉ định tiêm vaccine phòng dại, uốn ván cũng như huyết thanh kháng dại và kháng uốn ván.

Hiện Việt Nam lưu hành hai vaccine dại thế hệ mới của Pháp và của Ấn Độ, có thể tiêm trước khi bị động vật có vú máu nóng cắn, cào (tiêm trước phơi nhiễm) và tiêm sau khi bị cắn, cào sau phơi nhiễm. Vaccine có thể tiêm cho cả trẻ em và người lớn, kể cả phụ nữ đang mang thai. Lịch tiêm trước phơi nhiễm gồm 3 mũi, sau phơi nhiễm với 5 mũi đường tiêm bắp và 8 mũi đường tiêm trong da, mỗi lần tiêm hai mũi.

Vaccine dại thế hệ mới được sản xuất bằng công nghệ hiện đại, không ảnh hưởng thần kinh hay trí nhớ, đồng thời giúp cơ thể hình thành trí nhớ miễn dịch. Người dân, đặc biệt là người nuôi chó mèo, trẻ em thường xuyên tiếp xúc với vật nuôi, bác sĩ thú y, nhân viên chăm sóc động vật, người làm kiểm lâm, hang động, buôn bán hoặc vận chuyển động vật, nên cân nhắc tiêm trước phơi nhiễm.

Khi đã tiêm trước phơi nhiễm, nếu bị động vật nghi dại cắn hoặc cào, cơ thể sẽ đáp ứng miễn dịch nhanh hơn; người bệnh chỉ cần tiêm nhắc 2 mũi vaccine và không cần dùng huyết thanh kháng dại.

Thanh Danh