Địa chấn trong đảng Cộng hòa

Ngay sau khi thượng nghị sĩ bảo thủ đảng Cộng hòa Mike Lee đến từ bang Utah thông báo dương tính với nCoV, thượng nghị sĩ Cộng hòa bang Bắc Carolina Thom Tillis, quản lý chiến dịch tranh cử của Tổng thống Donald Trump, chủ tịch Ủy ban Quốc gia đảng Cộng hòa và một cựu cố vấn Nhà Trắng, cũng nhận kết quả tương tự.

Hôm 3/10, trong lúc Tổng thống Donald Trump đang điều trị tại Trung tâm Quân y Quốc gia Walter Reed, hai thành viên cấp cao đảng Cộng hòa thân cận với ông chủ Nhà Trắng là thượng nghị sĩ bang Wisconsin Ron Johnson và cựu thống đốc New Jersey Chris Christie tiếp tục nhận tin mắc Covid-19. Christie là người đã giúp Trump chuẩn bị cho cuộc tranh luận với Biden hồi tuần trước.

Sau nhiều tháng Trump cùng các thành viên khác trong đảng Cộng hòa tỏ ra hoài nghi về mức độ nguy hiểm của nCoV và từ chối thực hiện các biện pháp phòng dịch như đeo khẩu trang, họ giờ đây phải đối mặt với thực tế phũ phàng của đại dịch.

Cuộc khủng hoảng hiện nay khiến một số đảng viên Cộng hòa đặt câu hỏi có lẽ nào họ đang phải trả giá vì sự chủ quan của mình. Bên cạnh đó, nó cũng khiến họ tự hỏi làm thế nào để khép lại chiến dịch tranh cử một cách mạnh mẽ khi cuộc đua vào Nhà Trắng đang bước vào chặng nước rút và Tổng thống Trump đang rơi vào tình thế bất lợi chưa từng có.

"Đã có những hoảng loạn trước khi chuyện này bắt đâu, nhưng bây giờ, chúng ta trông giống như một đảng phái ngu ngốc", Edward J. Rollins, đồng chủ tịch siêu ủy ban hành động chính trị Great America, tổ chức ủng hộ Tổng thống Trump, nói, đề cập tới việc Trump và hàng loạt quan chức Cộng hòa nhiễm nCoV.

"Tổng thống và những người xung quanh ông đã coi thường các quy định", chiến lược gia đảng Cộng hòa Michael Steel, nói. "Chúng tôi mong Tổng thống và gia đình nhanh chóng hồi phục nhưng ông ấy đã thiếu thận trọng. Những cử tri đang chịu ảnh hưởng về sức khỏe và kinh tế lên cả họ lẫn gia đình họ sẽ không xem nhẹ điều đó".

Stuart Stevens từ Dự án Lincoln, ủy ban hành động chính trị chống Trump, cho biết đang có "những phân vân" bên trong các quan chức đảng Cộng hòa và các nhà tài trợ. Họ tự hỏi "Mình có thể làm gì? Làm sao để xoay chuyển tình hình?".

Bên cạnh đó, nhiều quan chức đảng Cộng hòa vẫn kiên quyết không bày tỏ bất kỳ mối bất an nào về tương lai chính trị của mình, khi họ vẫn vẫn hy vọng Tổng thống Trump trở lại và cử tri sẽ không đưa ra phán quyết khắc nghiệt vào tháng 11.

Dù vậy, việc Trump phải nhập viện Walter Reed kết hợp với hàng loạt thông tin trái chiều, bất nhất liên quan tới tình trạng sức khỏe của ông đang tiếp tục truyền đi sóng bất an ở tất cả các cấp bên trong đảng Cộng hòa.

Những bức ảnh gây lo ngại tại sự kiện hồi cuối tuần trước, nơi những đảng viên, nghị sĩ cấp cao đảng Cộng hòa tụ tập, bắt tay, ôm nhau mà không đeo khẩu trang, đang được lan truyền rộng rãi trên các phương tiện truyền thông. Đảng Cộng hòa đã nhận về không ít lời chỉ trích, cho rằng họ liều lĩnh, vô trách nhiệm.

"Họ sẽ lĩnh hậu quả vì từ chối tuân thủ những gì mà các nhà khoa học đã khuyến nghị", Irwin E. Redlener, giám đốc sáng lập Trung tâm Chuẩn bị ứng phó Thảm họa Quốc gia thuộc Đại học Columbia, bình luận.

Theo Redlener, cựu cố vấn của Biden, "tất cả những ai từng cố chấp nhận những thông điệp sai sự thật từ Tổng thống giờ đây phải đối mặt với thực tế rằng chính ông đã nhiễm bệnh".

Bình luận viên Robert Costa và Josh Dawsey từ Washington Post nhận định trong khi các lãnh đạo phe Cộng hòa công khai phủ nhận những lo ngại về hoạt động cũng như thông điệp của đảng thì ở nơi hậu trường, các nhà tài trợ và cố vấn đang kín đáo bày tỏ nỗi thất vọng với đội ngũ của Tổng thống Trump. Họ bị coi là thiếu chiến lược và không có phương hướng cụ thể giữa cơn khủng hoảng với hàng loạt thách thức bủa vây về y tế, kinh tế lẫn chính trị.

Các đảng viên chủ chốt của đảng Cộng hòa đang phải cách ly sau khi xét nghiệm dương tính nCoV, bao gồm Bill Stepien, quản lý chiến dịch tranh cử của Trump, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia đảng Cộng hòa Ronna McDaniel. Một số cố vấn khác của Tổng thống Mỹ, như cựu cố vấn Nhà Trắng Kellyanne Conway, cũng không thoát khỏi vòng lây nhiễm.

Các cố vấn chiến dịch hôm 3/10 cho hay họ không tin Tổng thống Trump sẽ có thể nối lại hoạt động tranh cử trong 10 đến 14 ngày nữa và hơn 10 chuyến đi tới các bang dao động có thể bị hủy hoặc hoãn.

"Chúng tôi sẽ huy động toàn bộ nhân lực của chiến dịch 'Make America Great Again' để xử lý mọi công việc hộ Tổng thống trước khi ông ấy quay trở lại", phát ngôn viên chiến dịch Tim Murtaugh nói.

Các cuộc thăm dò ý kiến trên bản đồ chính trị tuần qua càng làm cho viễn cảnh tương lai trở nên u ám khi phe Cộng hòa đang có xu hướng bị thất thế ở một số căn cứ truyền thống. Trong lúc đó, đảng Dân chủ vẫn tiếp tục nhận được ủng hộ từ các cộng đồng da màu và những cộng đồng cử tri da trắng vùng ngoại ô.

Trên cả nước, theo kết quả thăm dò mới nhất của NBC News/Wall Street Journal công bố ngày 4/10, Biden nhận được ủng hộ từ 53% cử tri đã đăng ký, nhiều hơn Tổng thống Trump 14 điểm phần trăm.

Bên trong chiến dịch tranh cử và các đồng minh của Trump ở đảng Cộng hòa, nhiều cố vấn và chiến lược gia vẫn tự tin, bất chấp những xáo động không ngừng đang diễn ra. Họ lạc quan nhờ những dòng tweet đầy tích cực từ Tổng thống Mỹ và đặt niềm tin vào Phó tổng thống Mike Pence như một người giúp gỡ rối chính trị.

Phó tổng thống Pence, người đã xét nghiệm âm tính với nCoV trong những ngày gần đây, vẫn có kế hoạch thực hiện các chuyến đi vận động tranh cử rộng rãi sau cuộc tranh luận sắp tới vào ngày 7/10 với đối thủ đảng Dân chủ Kamala Harris ở Salt Lake City.

"Chúng tôi sẽ tối đa hóa số lượng các thành viên gia đình, đồng minh và người đại diện trong những chuyến đi sắp tới", Jason Miller, cố vấn cấp cao cho chiến dịch tranh cử của Trump, nói.

Cuộc tranh luận giữa Pence và Harris được một số đảng viên Cộng hòa kỳ vọng sẽ giúp chiến dịch tranh cử của Tổng thống Trump làm mới thông điệp mà đảng này đưa ra về đại dịch, do Pence là lãnh đạo đội chuyên trách chống Covid-19 của Nhà Trắng.

"Tất cả những gì ông ấy cần làm là tỏ ra tử tế và thoải mái nhằm trấn an dư luận và tạo cảm giác đáng tin", cựu chủ tịch Hạ viện Newt Gingrich nhận xét.

Trong lúc đó, Ủy ban Quốc gia đảng Cộng hòa và các tình nguyện viên chiến dịch tranh cử của Trump sẽ tiếp tục thúc đẩy những nỗ lực vận động thực địa, đến gõ cửa từng nhà kêu gọi ủng hộ cho ông chủ Nhà Trắng.

Hôm 3/10, một nhóm thành viên cấp cao đảng Cộng hòa đã thực hiện chiến dịch vận động tranh cử ở Iowa. Với Thống đốc Kim Reynolds và Marc Lotter, cố vấn chính trị của Trump, cùng những người khác, chuyến vận động tranh cử này không có gì bất thường.

Lotter vẫn đăng các bức ảnh về chuyến đi trên Twitter, bao gồm cả ảnh Thống đốc Reynolds đập tay với các đảng viên Cộng hòa không đeo khẩu trang tại một sự kiện trong nhà. Những tấm áp phích ghi thông điệp "Trump 2020" hay "Trump: Giữ nước Mỹ Vĩ đại" được treo ngay ngắn trên tường.

Vũ Hoàng (Theo Washington Post)