'Đề cương ôn thi' vào mẫu giáo của con tôi ở Mỹ

Tôi ngạc nhiên đọc đề cương cô giáo phát để con tôi 'ôn thi' vào lớp mẫu giáo.

Một ngày cuối tháng 4, con tôi nhận được thông báo phải đi kiểm tra trước khi vào lớp Kindergarten (lớp dưới lớp một). Khi đấy con tôi đang học lớp Transitional Kindergarten (lớp dưới lớp Kindergarten) ở cùng một trường.

Kèm theo thông báo là "đề cương ôn thi", liệt kê những nội dung kiểm tra, như là "nhận biết mặt chữ cái viết hoa và viết thường, biết đếm tới 20, nhận biết chữ số từ 0 tới 9, biết viết một số chữ cái", nhận biết màu sắc và các dạng hình cơ bản".

Mục cuối trong danh sách khiến tôi gãi đầu là "nhận biết chữ viết từ âm thanh". Tôi có học cái này bao giờ đâu mà biết.

Con của em tôi cũng nhận được thông báo như vậy, bởi cả hai cháu học cùng lớp. Em tôi ngay lập tức mở lớp luyện thi cấp tốc cho hai cháu với các nội dung trong đề cương.

Với lịch sử học tiếng Anh ở Việt Nam, các bậc cha mẹ như chúng tôi hoàn toàn "ngọng" với yêu cầu cuối trong đề cương. Dù vậy, hai cháu nói rằng trong lớp có học, và chúng tôi cũng chỉ có thể mong chờ ở điều này.

Ngày con đi kiểm tra, tôi dẫn con vào lớp và được hướng dẫn ngồi ở cuối phòng. Cô giáo bảo con tôi ngồi ở bàn, cô ngồi cạnh và bắt đầu yêu cầu con tôi đọc chữ, đọc số, cầm bút viết chữ...

Tới mục nhận biết âm thanh, tôi nghe cô bắt đầu phát âm các âm gì đấy, nghe có vẻ xì xào, và yêu cầu con chỉ vào các chữ tương ứng với âm thanh. Quả là ôn thi như sao thì kết quả như vậy, con tôi hoàn thành mọi yêu cầu, nhưng tới mục nhận biết âm thanh thì chỉ làm được một nửa. Dù vậy, cô giáo vẫn tuyên bố là "con đã sẵn sàng vào kindergarten".

Con vào kindergarten được 6 tuần, cha mẹ được yêu cầu đi dự họp phụ huynh với giáo viên. Cuộc họp này thật ra là các cha mẹ của mỗi học sinh gặp riêng giáo viên trong vòng 20 phút để thảo luận việc học tập của con.

Giáo viên bắt đầu bằng việc đưa cho tôi một danh sách những yêu cầu mà các học sinh lớp kindergarten phải đạt được vào cuối năm học.

Danh sách đó đại khái như sau: biết đọc viết các chữ cái, biết nhận ra các nguyên âm, biết vần điệu và "blend sound", biết đọc 38 từ "nhìn phải đọc được" (sight words), biết đếm tới 100, biết cộng trừ trong phạm vi một con số, biết viết số từ 1 tới 20...

Sau khi lắng nghe giáo viên nói, tôi mới hiểu là trẻ em Mỹ được dạy chữ Anh theo kiểu đánh vần tương tự tiếng Việt. Các cháu đều nói thạo tiếng Anh nên học theo kiểu nhìn mặt chữ mà phân biệt phụ âm rồi phân biệt nguyên âm, rồi ghép phụ âm với nguyên âm để đọc.

Như chữ "boy" thì "b" phát âm bằng cách khép môi rồi tạo ra chữ giống như "bờ", còn "oy" thì phát âm giống như vần "oi". Cách học này khiến các cháu nhanh chóng có thể phát âm khi nhìn vào mặt chữ.

Yêu cầu học thuật của lớp tương đương mẫu giáo lớp lá là như vậy. Tôi phát hiện ra rằng ở Mỹ, yêu cầu học thuật ở tuổi này cao hơn khi tôi vào lớp một ở Việt Nam hồi thế kỷ trước.

Ở lớp một tôi chỉ mới bắt đầu học các chữ cái. Cái "thành tích" biết chữ cái, biết viết chữ cái và biết cộng trừ trong phạm vi từ 1 tới 10 của tôi trước khi vào lớp một có vẻ hơi bị thiếu ấn tượng ở thời đại này.

Tuy vậy, ở trong một lớp học, giáo viên chia ra các nhóm khác nhau. Giáo viên nói rằng, lớp có một nhóm gọi là "nhóm nghiêm túc", bao gồm các học sinh tiến xa hơn về mặt học thuật so với các bạn còn lại. Nhóm này ngồi một bàn riêng và làm các bài tập nâng cao hơn.

Giáo viên cho tôi xem các bài tập nhóm này làm, bao gồm viết các câu đơn giản và hoàn chỉnh, "blend sound" một số từ với các nguyên âm dài (long vowel). Mỗi lớp mẫu giáo có khoảng 20 học sinh, với 1 giáo viên chính và 2 giáo viên phụ tá, nên họ mới có thể chia các cháu ra như vậy.

Giáo viên lại bảo rằng, học sinh ở lớp kindergarten chỉ nhận được bài tập về nhà khi cần phải học thêm cho kịp tiến độ. Còn lại thì tôi được khuyên là nên trao cho con nhiều trách nhiệm hơn, như là... bảo con phải nấu bữa sáng cho mẹ. Tôi suýt ngất khi nghĩ tới việc bắt con đi chiên trứng, nấu cháo, hay nấu mì cho mẹ ăn. May mà giáo viên kịp đính chính là chỉ cần cho con nướng bánh mì (bằng máy) là đủ.

Việc học hành ở bậc "tiền tiểu học" ở Mỹ là vậy đó. Các yêu cầu học thuật là do luật của tiểu bang California ban hành cho các trường, chứ không phải do giáo viên hay nhà trường quyết định.

Tôi chỉ có thể chia sẻ những điều này, để các bậc cha mẹ có thể so sánh yêu cầu giáo dục ở Mỹ và yên tâm rằng, con mình không học được bảng cửu chương khi vào lớp một thì cũng không có gì nguy hiểm lắm.

Khanh Huỳnh