Nghịch lý thú vị của Haaland tại World Cup 2026

Không chạm bóng nhiều, thậm chí vật vờ trong phần lớn thời gian, nhưng bù lại, Erling Haaland tích cực hỗ trợ phòng ngự và chớp thời cơ rất nhanh để ghi bàn.

Nếu bóng đá cần một người đưa bóng vào lưới, Haaland là bảo chứng đơn giản nhất. Anh đã ghi bàn trong 13 trận chính thức liên tiếp cho Na Uy, gồm 5 bàn sau ba trận tại World Cup đầu tiên trong sự nghiệp, trong đó có pha lập công quyết định trước Bờ Biển Ngà.

Nhìn rộng hơn, thống kê của Haaland ở đội tuyển gây sửng sốt với 60 bàn sau 53 trận. Đó là tỷ lệ làm bàn tốt nhất trong nhóm cầu thủ đạt từ 50 bàn trở lên cho ĐTQG một thế kỷ qua. So sánh với đồng nghiệp, Haaland chạm mốc 60 bàn ở cấp đội tuyển nhanh hơn cả Lionel Messi (69 trận), và Cristiano Ronaldo (76 trận).

Nhưng với Haaland, câu chuyện không chỉ nằm ở số lượng bàn thắng, mà còn là cách anh ghi bàn. Haaland không phải mẫu tiền đạo thích rê dắt, đảo chân hay biểu diễn. Anh cũng hiếm khi kéo bóng để tạo khoảng trống trước khi sút. Nói cách khác, Haaland không mất nhiều thời gian cho bước chạm bóng đầu tiên. Bóng tới, anh dứt điểm.

Cả 5 bàn của Haaland tại World Cup đều là những pha kết thúc một chạm. Không những vậy, toàn bộ 14 cú sút của anh qua các trận gặp Iraq, Senegal và Bờ Biển Ngà đều là những pha ra chân ngay lần đầu bóng đến. Có thể gọi đó là sự tiết kiệm, hiệu quả, bản năng, lạnh lùng, hay đơn giản là chơi bóng theo cách ít rườm rà nhất.

Chẳng quá khi nói Haaland là trung phong có bản năng săn bàn tự nhiên nhất thế hệ này. Và dù khoác áo Man City hay chơi cho một quốc gia chưa tới 6 triệu dân, bản chất ấy của anh không đổi.

Trước trận gặp Bờ Biển Ngà, HLV Stale Solbakken nói Haaland sở hữu một phẩm chất gần như không thể rèn luyện, đó là khả năng đánh hơi bàn thắng, với cảm giác bóng sẽ tìm đến đúng vị trí anh di chuyển. Ngoài điểm mạnh nhất này, HLV Na Uy không quên nhắc tới nền tảng thể chất vượt trội của học trò. Ông đùa rằng điều đó có lẽ đến từ mẹ Haaland, một VĐV điền kinh đẳng cấp cao, hơn là từ cha anh, người từng sát cánh với Solbakken trong màu áo tuyển Na Uy những năm 1990.

Dù thừa hưởng từ ai, gene thể thao trong gia đình Haaland rõ ràng rất mạnh. Kết quả là Na Uy có cầu thủ hay nhất mà đất nước này từng sản sinh, đồng thời là mẫu tiền đạo gần như không giống ai trong bóng đá hiện đại.

Sau trận thắng Bờ Biển Ngà, tiền vệ Kristian Thorstvedt gọi Haaland là tiền đạo "độc nhất vô nhị" và Na Uy đã rất may mắn có anh. Thorstvedt biết Haaland nhiều năm, nhận xét đồng đội vẫn là con người cũ ngoài sân, còn trên sân thì giữ nguyên tinh thần quen thuộc: quyết liệt, tập trung và phi thường.

Tuy nhiên, với những ai lần đầu xem Haaland thi đấu, trải nghiệm ấy có thể khá kỳ lạ. Nhiều thời điểm trong trận, cảm giác như mọi thứ không liên quan đến anh.

Trước Bờ Biển Ngà, Haaland dứt điểm lần đầu bằng pha đánh đầu sau khai cuộc 140 giây. Rồi anh chủ yếu đi bộ, chạy nhẹ, thỉnh thoảng tăng tốc để gây sức ép lên hậu vệ đối phương. Còn trái bóng? Haaland không chạm vào bóng thêm lần nào trong 27 phút 54 giây tiếp theo. Đó là quãng thời gian đủ dài để ngôi sao điền kinh Joshua Cheptegei hoàn thành cự ly 10.000 m.

Điều này ngày càng phản ánh vai trò của trung phong hiện đại: đứng cao, ghim các trung vệ ở phần sân đối phương, mở khoảng trống cho đồng đội, hạn chế rời khỏi chiều ngang khu cấm địa, và cuối cùng là chờ thời điểm thuận lợi để ra đòn.

Mikel Oyarzabal hiểu rõ cách chơi ấy. Tiền đạo Real Sociedad từng không chạm bóng trong nửa giờ đầu trận Tây Ban Nha gặp Cape Verde ở vòng bảng. Khác biệt là Oyarzabal không phải Haaland, một ngôi sao với vóc dáng 1m96, nặng khoảng 94 kg cùng mái tóc vàng buộc đuôi ngựa. Oyarzabal có thể chìm lẫn cùng đồng đội, nhưng chỉ cần Haaland xuất hiện, cả sân đều nhìn thấy anh đứng đâu.

Nếu có mặt trong số 69.665 khán giả trên sân AT&T ở Dallas hôm thứ Ba và chưa quen với bóng đá, bạn chắc sẽ tự hỏi trong 30 phút, thậm chí gần một giờ đầu: rốt cuộc cầu thủ này có gì đặc biệt? Anh chàng to lớn này thật sự làm gì trên sân?

Trước hết, và không kém bất ngờ, công việc đầu tiên của Haaland ở trận Bờ Biển Ngà là phòng thủ. Với tư cách tiền đạo cắm, anh phá bóng tới 4 lần. Chi tiết ấy tô điểm thêm một trận đấu kỳ lạ của Haaland khi số lần chạm bóng trong khu cấm địa đội nhà của anh là 7, nhiều hơn hai tình huống so với số lần chạm bóng trong khu cấm địa đối phương.

Thorstvedt giải thích rằng Haaland rất quan trọng trong các tình huống phòng ngự chống các pha cố định của đói phương, với nhiệm vụ đánh đầu giải nguy. Và tất nhiên, khi Na Uy cần bàn thắng ở đầu sân bên kia, Haaland sẽ luôn có mặt trước khung thành.

Na Uy thực sự rất cần điều đó trước Bờ Biển Ngà. Vào thời điểm Amad Diallo gỡ hòa sau khi Antonio Nusa đưa Na Uy dẫn trước trong hiệp một, thế trận có phần nghiêng về đại diện châu Phi. Nhưng Haaland lên tiếng và trả lời theo cách quen thuộc: Patrick Berg băng lên, kéo ba cầu thủ Bờ Biển Ngà lao theo bóng, rồi căng ngang. Khoảng trống mở ra cho Haaland lớn đến mức anh có thể dứt điểm không thật sự tốt mà vẫn ghi bàn quyết định.

Haaland ấn định thắng lợi 2-1 cho Na Uy trước Bờ Biển Ngà ở vòng 1/16.

Solbakken sau trận gọi Haaland là tiền đạo hay nhất thế giới, khẳng định không có gì phải nghi ngờ về điều đó. HLV Na Uy thừa nhận học trò không tham gia quá nhiều vào lối chơi hôm ấy, nhưng chỉ cần cơ hội xuất hiện, Haaland sẽ ghi bàn. Với đội tuyển Na Uy, những thống kê của anh gần như vượt khỏi thước đo thông thường.

World Cup 2026 cũng cho thấy một điều khác ở Haaland, đó là niềm tự hào dân tộc với ngọn lửa cháy hừng hực khi khoác áo tuyển Na Uy. Tinh thần ấy được thể hiện rõ mà ai theo dõi cũng dễ thấy, kể cả HLV đối phương. Emerse Fae, HLV Bờ Biển Ngà, nói khi nhìn Haaland thi đấu, người ta cảm nhận rõ quyết tâm cống hiến cho đất nước của anh.

Điều đó tiếp tục được khắc họa sau tiếng còi mãn cuộc. Martin Odegaard đánh trống trước khu vực CĐV Na Uy. Haaland, người ghi bàn quyết định, ngồi cạnh đồng đội, cười rạng rỡ và cùng cả đội làm động tác "chèo thuyền" ăn mừng trứ danh của người Na Uy, như thể anh đang tự tay đưa tập thể này tiến vào vòng 16 đội.

Haaland nhấn mạnh chiến thắng này có ý nghĩa lớn với toàn bộ người dân Na Uy. Theo anh, hành trình hiện tại có thể "thay đổi bóng đá quê hương mãi mãi".

Đó là nghịch lý thú vị của Haaland. Anh có thể biến mất khỏi trận đấu trong gần nửa giờ, có thể chạm bóng trong vòng cấm đội nhà nhiều hơn vòng cấm đối thủ, khiến người mới xem bóng đá bối rối không hiểu vì sao cả thế giới nhắc đến mình nhiều vậy. Nhưng chỉ cần một đường căng ngang, một khoảng trống và một pha ra chân, mọi thắc mắc lập tức tan biến.

Với nhiều tiền đạo, ít chạm bóng là dấu hiệu bị cô lập. Còn với Haaland, đôi khi đó chỉ là khoảng lặng trước khi làm rung lưới đối phương.

Vy Anh